Op de rol: ‘Ze kon geen weerstand bieden aan chantage’

Ava (47)* stapt met haar jonge kinderen uit de Boeing 777. Ver komen ze niet. Een drugshond ruikt onraad. Dat is niet per se foute boel. Ruikt een hond sporen van coke op bankbiljetten bijvoorbeeld. Maar bij Ava blijkt de hond zich niet te vergissen. 'Ik heb wat bij me', zegt Ava. Dat klopt, ze heeft een flinke duwersbol in haar vagina verstopt met daarin 240 gram cocaïne – op straat goed voor 12.000 euro. 

Kinderen

Ava moet mee naar het detentiecentrum Schiphol, waar plaats is voor 450 bolletjesslikkers en illegale of uitgeprocedeerde vreemdelingen. Daar zit ze twaalf dagen in de cel; de kinderen denken dat ze is opgepakt omdat ze haar boetes niet heeft betaald. Ava's oudere kinderen passen thuis op de twee jongste. De meeste drugssmokkelaars zitten langer vast in het detentiecentrum, maar Ava mag eerder naar huis. Ze moet voor haar kinderen zorgen. Drie maanden later zit ze tegenover de politierechterAlleensprekende rechter van de rechtbank in strafzaken die niet zo ingewikkeld zijn en waarin niet meer dan één jaar gevangenisstraf wordt geëist. in zaal A van de rechtbank die ook in het justitieel complex van Schiphol is gevestigd. 

Engerds

Ze kon geen kant op, zegt Ava. ‘Ik had een schuld van 2.500 euro bij een man. Ik had dat geld in Nederland van hem geleend en ik kwam hem tijdens onze vakantie op Curaçao weer tegen. Als ik die bol met cocaïne mee zou nemen naar Nederland dan zou ik van die schuld af zijn’, zegt ze tegen politierechter Van der Lelie. Dat is maar een deel van het verhaal, weet Ava’s raadsmanAdvocaat. Stolk. ‘Ava werd door die gast gechanteerd met beelden die haar kinderen beter niet konden zien.’ Die ‘gast’ had Ava in Nederland gezegd dat ze van haar schuld af kon komen door met hem naar bed te gaan. Dat had ze gedaan. Alleen: hij had de seks stiekem gefilmd. Op Curaçao bleek dat ze haar schuld met de seks niet had afgelost. Ze moest nog steeds 2.500 euro betalen. Deed ze dat niet, dan ging het seksfilmpje online (sextortion wordt dat genoemd). Of ze zou voor hem een cokebol naar Nederland moeten smokkelen. Raadsman Stolk: ‘Vrouwen, moeders vooral, worden voor het karretje gespannen door engerds uit de drugswereld.’ 

Raar

Eenmaal thuis na twaalf dagen gevangenschap was het pas echt moeilijk, zegt Ava. ‘Als ik boodschappen ging doen, riepen de kleintjes: “Wat ga je doen, kom terug!” Die anderen wilden alles weten: “Hoe, wat, waarom?”’ De politierechter: ‘En u had twee banen, begrijp ik?’ Ava: ‘Die heb ik gelukkig nog. Ik ben ook met een hbo-opleiding verpleegkunde begonnen.’ Rechter Van der Lelie: ‘Maar op wat u hebt gedaan staat wel een gevangenisstraf. Wat zou dat voor u betekenen?’ Ava: ‘Dan ben ik mijn werk kwijt, mijn huis. Ik heb mij door de toeslagenaffaire moeten vechten. Daarom ben ik ook in de problemen gekomen. Ik ben keihard gaan werken en gaan studeren, ook voor mijn kinderen.’ De rechter: ‘Wat zou een alternatief zijn?’ Ava: ‘Dat ik ga werken?’ De rechter: ‘Bij mannen wordt het over het algemeen een gevangenisstraf, bij vrouwen met kinderen is er wat meer coulance. Dat is toch een beetje raar. Maar laat ik niet op de zaken vooruitlopen, want daar gaan de officier van justitieEen officier van justitie is een vertegenwoordiger van het Openbaar Ministerie in de rechtszaal. De officier van justitie is verantwoordelijk voor het opsporen en vervolgen van strafbare feiten. De officier beslist of iemand voor de rechter moet komen en eist een straf als de verdachte schuldig is. en de raadsman vast het een en ander over zeggen.’

Boodschap

Officier van justitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. Boersma wil niets weten van een werkstrafOnbetaalde arbeid die de strafrechter oplegt in plaats van een gevangenisstraf. Het werk wordt meestal verricht in ziekenhuizen, bejaardencentra, kinderboerderijen, sportclubs, gemeenten en dergelijke.. Hij begint: 'Mevrouw zegt dat ze onder druk cocaïne invoerde. Dat geloof ik wel. Eigenlijk doet niemand dat vrijwillig. Maar wat mevrouw deed is daarom niet minder strafbaar. Ze was ook nog eens op reis met haar twee jonge kinderen. Als de duwersbol was geknapt, dan waren de gevolgen niet te overzien geweest.' Ava heeft geen strafbladVermelding in het strafregister dat aantekeningen bevat over de keren dat iemand in het verleden verdacht werd van strafbare feiten (met name misdrijven) en over de afloop daarvan (sepot, vrijspraak, veroordeling). voor drugsfeiten en ze heeft werk, dat pleit voor haar, vindt de officier. 'Maar de invoer van cocaïne moet wel bestraft worden met een gevangenisstraf. Dat is ook een boodschap aan anderen. Als mevrouw vandaag geen gevangenisstraf krijgt, dan zul je zien dat moeders met jonge kinderen drugs gaan invoeren. Drugsorganisaties gebruiken zo'n rechtelijke uitspraak. Dat willen we voorkomen en daarom eis ik een gevangenisstraf van drie maanden, met aftrek van de dagen die mevrouw heeft vastgezeten. En mevrouw zou wat mij betreft die resterende dagen vanaf vandaag al moeten uitzitten. Ze heeft de tijd gehad om haar zaken thuis te regelen.'

Ellende

'Ik ga niet goedpraten wat mevrouw heeft gedaan, maar ik wil wel de omstandigheden benadrukken', reageert raadsman Stolk. Hij vervolgt: 'Mevrouw kon geen weerstand bieden aan chantage. Ze had gespaard om voor het eerst na een moeilijke tijd op vakantie te kunnen, en werd op Curaçao op een onvriendelijke manier aangesproken door die engerd. “Ik krijg nog wat van je." Ze wilde hem wel betalen, in Nederland. Dat wilde mijnheer niet. Hij wil het nú! Ze had dat geld niet. Of hier heb je een duwersbol en die breng je naar Nederland. Ze zegt nee, dat doe ik niet. Hij dreigt met de videobeelden. Ze doet het. Dan ben ik van die ellende af. Stel het was gelukt, dan was er geen einde aan gekomen. “Ik heb die beelden nog." En dan doe je het weer. Zo gaat dat in die wereld. Ze heeft het niet gedaan uit winstbejag. De strafrichtlijnen van het Openbaar MinisterieValt onder het ministerie van Justitie. Geeft leiding aan het opsporingsonderzoek van de politie en vervolgt de verdachten. en de Rechtspraak dienen voor mensen die voor easy money gaan. Ze wilde verlost worden van de ellende.'

Voorbeeld

Ava is in de fout gegaan, maar het is eens en nooit weer, benadrukt de raadsman. Ze werkt en ze heeft haar leven op de rails. 'Ik verzoek u haar tegemoet te komen. Waarom geeft u mevrouw geen voorwaardelijke strafStraf die pas uitgevoerd wordt als de veroordeelde zich niet aan bepaalde voorwaarden houdt. Als voorwaarde geldt altijd dat de veroordeelde zich niet binnen de proeftijd opnieuw aan een strafbaar feit schuldig maakt. De proeftijd bedraagt in de meeste gevallen maximaal drie jaar. Als bijzondere voorwaarde kan bijvoorbeeld worden opgelegd dat de veroordeelde zich op bepaalde tijdstippen meldt bij de reclassering. Als de veroordeelde de opgelegde voorwaarden niet nakomt, kan de officier van justitie bij de rechter eisen dat de voorwaardelijk opgelegde straf alsnog ten uitvoer wordt gelegd.?' 'Ja, maar niet alleen voorwaardelijk', reageert rechter Van der Lelie. De raadsman: 'Mevrouw is in staat om te werken, dat heeft ze ook aangeboden.' De verdachte heeft altijd het laatste woord. Soms is alles gezegd, soms niet. Ava wil nog wat zeggen. 'Ik heb iets gedaan waarvoor ik gestraft moet worden, dat begrijp ik, maar ik vind het niet eerlijk dat ik de gevangenis in moet om anderen af te schrikken. Er worden al jaren drugs gesmokkeld. En dan zou ik als moeder een voorbeeld moeten zijn. Volgens mij weet niemand van mijn zaak.'

Kinderen

Het is vrij simpel: Ava wilde cocaïne Nederland binnensmokkelen, en dat mag niet. Ze verdient dus een straf, maar dan begint het probleem, zegt politierechter Van der Lelie. 'Er is een gevoelsmatig verschil tussen mannen en vrouwen, schuine streep moeders. Dat heeft alles te maken met kinderen natuurlijk. Ik zei het al. Ik doe het als volgt: ik leg u een gevangenisstraf op van 90 dagen, waarvan 78 dagen voorwaardelijk, met een proeftijdDe rechter kan iemand tot een voorwaardelijke straf veroordelen. De straf wordt dan niet uitgevoerd, mits de verdachte zich gedurende een bepaalde periode, de proeftijd, aan een aantal afspraken houdt en niet opnieuw in de fout gaat. Deze voorwaarden zijn door de rechter in zijn vonnis opgelegd. van drie jaar. Maar dat komt niet gratis. Ik leg u ook een taakstraf op van 120 uur. Dat is een tijdje, grof gezegd twee maanden. U moet er wel wat van merken.'

* Dit is niet haar echte naam.

Lees hier meer 'Op de Rol'-verhalen.