Veelgestelde vragen over het thema tbs
Wat is tbs?
Tbs staat voor terbeschikkingstelling. Het is een maatregelEen maatregel kan worden opgelegd na het begaan van een strafbaar feit. Er kunnen maatregelen worden opgelegd in plaats van een straf of naast een straf. Voorbeelden zijn: terbeschikkingstelling (tbs), plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis, ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel, onttrekking van voorwerpen aan het verkeer. die de rechter kan opleggen om de samenleving te beschermen als iemand een misdrijf heeft gepleegd terwijl hij leed aan een ‘gebrekkige ontwikkeling of ziekelijke stoornis van zijn geestvermogens’ en er vrees is voor herhaling. Er kan bijvoorbeeld sprake zijn van een persoonlijkheidsstoornis of psychose. De stoornis wordt behandeld om te voorkomen dat de tbs’er opnieuw een misdrijf pleegt. De recidivecijfers na een tbs zijn veel gunstiger dan na een lange gevangenisstraf.
Wanneer legt een rechter tbs op?
De rechter kan tbs (eventueel in combinatie met een gevangenisstraf) opleggen als aan 3 voorwaarden is voldaan:
1. De verdachteIemand over wie aanwijzingen bestaan dat hij mogelijk een strafbaar feit heeft gepleegd. De wet spreekt over "een redelijk vermoeden van schuld". Een verdachte wordt pas dader genoemd nadat hij is veroordeeld. heeft een misdrijf gepleegd waar minstens 4 jaar gevangenisstraf op staat, of een misdrijf dat speciaal genoemd wordt in de wet, bijvoorbeeld bedreiging.
2. De verdachte heeft het misdrijfZwaar strafrechtelijk vergrijp. De strafwetgeving onderscheidt overtredingen en misdrijven. Overtredingen worden in de regel in eerste aanleg berecht door de kantonrechter, misdrijven door de afdeling strafrecht van de rechtbank. (mede) begaan terwijl hij leed aan een ‘gebrekkige ontwikkeling of ziekelijke stoornis’. Voorbeelden hiervan zijn een persoonlijkheidsstoornis, een psychose of een verstandelijke beperking.
3. De maatregel is noodzakelijk om de veiligheid van anderen te beschermen.
Wanneer eindigt tbs?
Wie tbs met dwangverpleging heeft gekregen vanwege een geweldsdelict, komt nooit ineens op vrije voeten. Terugkeer in de samenleving gaat met kleine stapjes en (na een risicotaxatie) verschillende vormen van verlof. Eerst alleen onder begeleiding op het terrein van de kliniek, daarna met steeds iets meer bewegingsvrijheid. Zo kan de kliniek – en in een latere fase de reclasseringInstelling die het herintreden in de maatschappij van veroordeelden wil bevorderen. Geeft ook voorlichting aan de rechter over de persoon van de verdachte. – zien hoe de tbs’er omgaat met zijn verkregen vrijheden en hoe hij reageert op prikkels, spanningen en conflicten. Tijdens verlof wordt getoetst of de behandeling resultaat heeft.
Als de behandeling goed is verlopen en de rechter oordeelt dat het gevaar is geweken, zal hij de tbs voorwaardelijk beëindigen. Speciaal opgeleide reclasseringswerkers helpen dan bij een veilige terugkeer naar de maatschappij en houden toezicht op de betrokkene.
De voorwaardelijke beëindiging kan steeds met 1 of 2 jaar worden verlengd. Tbs’ers zitten gemiddeld 8 jaar in een tbs kliniek voordat de maatregel voorwaardelijk wordt beëindigd. Het duurt daarna meestal nog een jaar of 4 voordat de tbs definitief eindigt. Sommige tbs’ers blijven gevaarlijk en komen nooit meer vrij.
Hoe vaak legt de rechter tbs op?
Over de afgelopen jaren:
- 2016: 174 keer
- 2017: 208 keer
- 2018: 252 keer
- 2019: 260 keer
- 2020: 273 keer
Hoe wordt duidelijk of de verdachte lijdt aan een gebrekkige ontwikkeling of ziekelijke stoornis?
Dat wordt vastgesteld door de rechter. De rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. laat zich adviseren na onderzoek door 2 deskundigen: een psychiater en (meestal) een psycholoog. Zij kunnen een verdachte ambulant onderzoeken – thuis of in de gevangenis bijvoorbeeld – maar de rechter kan ook beslissen dat klinische observatie nodig is. Dan verblijft de verdachte 6 weken in het Pieter Baan Centrum (PBC), eventueel verlengd met nog eens 6 weken. Dat kan nodig zijn als iemand niet meewerkt aan onderzoek, meerdere complexe problemen heeft of samen met anderen verdacht wordt van een misdrijf. In het PBC krijgen verdachten tests voorgelegd en wordt onderzoek gedaan naar hun achtergrond en thuissituatie. Bovendien wordt daar geobserveerd hoe zij omgaan met de medewerkers en andere gedetineerden in het PBC, mensen die op bezoek komen en eventuele medeverdachten.
Wat doet een rechter als de verdachte weigert mee te werken aan onderzoek?
Het staat de verdachte vrij niet mee te werken. In Nederland hoeft niemand mee te werken aan zijn eigen veroordeling. Rechters kunnen verdachten ondanks een weigering wel naar het Pieter Baan Centrum sturen. Als zij niet meedoen aan gesprekken en het invullen van testformulieren kunnen ze toch worden geobserveerd. De onderzoekers kunnen stukken opvragen en praten met belangrijke relaties van de verdachte. Zo kan ook van iemand die weigert de levensgeschiedenis in kaart worden gebracht. Maar ook zonder deskundigenrapportage kan de rechter tbs opleggen, stelt de wet. De rechter kan de stoornis in zo’n geval vaststellen op basis van oudere rapporten, medische gegevens, de inhoud van het dossier of verklaringen en gedragingen van de verdachte.
Moet de rechter volgen wat de deskundigen hebben vastgesteld?
Nee. De Hoge RaadHoogste rechtscollege in Nederland. De Hoge Raad stelt niet meer zelf de feiten vast, maar bekijkt of de lagere rechter bij zijn beslissing het recht goed heeft toegepast. heeft uitgemaakt dat de rechter niet gebonden is aan de rapporten en adviezen die over de persoonlijkheid van verdachte zijn uitgebracht. De rechter moet de stoornis vaststellen, ook als deskundigen dat op grond van hun beroepscode niet kunnen doen. De rechter is degene die behalve de stoornis ook het gevaar voor anderen moet vaststellen en beoordeelt of de veiligheid van de samenleving het opleggen van een tbs eist.
Wat is het verschil tussen levenslang en tbs?
Levenslang is een straf die levenslang duurt. Tbs is bedoeld om iemand beter te maken. Als iemand vrijwel niet te behandelen is, kan zijn tbs-maatregel elke keer verlengd worden. Dit kan er toe leiden dat iemand zijn hele leven in een tbs-kliniek verblijft.
Kan de rechter alleen tbs opleggen als de officier dat heeft geëist?
Nee, de rechter maakt een eigen afweging en kan ook als dat niet geëist is toch besluiten tbs op te leggen, al dan niet in combinatie met een gevangenisstraf.
Wat is tbs met voorwaarden?
Bij tbs met dwangverpleging gaat de veroordeelde naar een forensisch psychiatrisch centrum (beter bekend als tbs-kliniek), maar de rechter kan ook kiezen voor tbs met voorwaarden. De verdachte moet zich dan aan een aantal voorwaarden houden, zoals meewerken aan een behandeling (meestal deels in een kliniek) of bijvoorbeeld stoppen met drugsgebruik. Tbs met voorwaarden kan aan de orde komen als het delictStrafbaar feit. niet te zwaar is. Maar alleen als de verdachte inzicht heeft in zijn ziekte en de betrouwbare bereidheid heeft om de voorwaarden na te leven. Doet hij dat niet, dan wordt de maatregel alsnog omgezet in tbs met dwangverpleging.
Is tbs een straf?
Tbs is geen straf. Tbs richt zich op de behandeling van de dader(Mede)pleger van een strafbaar feit of degene die het feit heeft uitgelokt. en bescherming van de samenleving.
Kun je in hoger beroep tegen tbs?
Ja, een gerechtshofGerecht dat zaken in hoger beroep behandelt. Nederland kent vier gerechtshoven. zal de strafzaak dan opnieuw beoordelen. Ook tegen verlenging van de tbs kan je in hoger beroepHet opnieuw behandelen van een zaak door een hogere rechter.. Die zaken komen bij de penitentiaire kamer van het gerechtshof in Arnhem. Die is speciaal toegerust om over deze materie te oordelen. Er zitten niet alleen rechters in die kamer, maar ook een psycholoog en een psychiater. De raadsheren (rechters in hoger beroep) bekijken samen met de gedragsdeskundigen of de rechtbank een juiste beslissing heeft genomen. Zij beoordelen of er nog sprake is van een stoornis en of het herhalingsgevaar nog zo groot is dat de tbs moet worden verlengd. Zij kunnen ook besluiten de maatregel voorwaardelijk te beëindigen.
Heeft tbs effect?
Cijfers laten zien dat vrijgekomen tbs’ers minder snel opnieuw de fout ingaan dan ex-gevangenen.
Wie is verantwoordelijk voor de uitvoering van tbs?
De uitvoering van straffen en maatregelen die rechters opleggen, is een verantwoordelijkheid van het ministerie van JustitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. en Veiligheid. Rechters zijn daar niet bij betrokken. Als een tot tbs veroordeelde met verlof wil, moet hij daar een aanvraag voor doen. Zowel de kliniek als een speciale commissie adviseren dan de minister of het verantwoord is iemand met verlof te sturen. De minister beslist over het verzoek om met verlof te mogen.
Een medewerker spreken
Vanwege de livegang van onze nieuwe website kan het tijdelijk drukker zijn aan de telefoon. Heeft u een algemene vraag of een melding over de nieuwe website, neem dan vooral contact op via WhatsApp.
Heeft u een algemene vraag over de Rechtspraak of kunt u het antwoord op uw vraag niet vinden? Neem dan contact op met het Rechtspraak Servicecentrum:
Bereikbaarheid telefonie
Telefoon: 088 361 61 61
Maandag t/m donderdag: 08:00-20:00 uur
Vrijdag: 08:00-17:30 uur
Bereikbaarheid WhatsApp
WhatsApp: 06 46 27 58 07
Maandag t/m vrijdag: 09:00-17:30 uur