Afspraken tussen rechters moeten onderbouwing voorlopige hechtenis verbeteren

Overwegingen rechter nu niet altijd helder en volledig opgeschreven

Als een rechter besluit dat een verdachte in afwachting van zijn proces vast moet zitten, ontbreekt de onderbouwing van deze beslissing vaak op papier. Hetzelfde geldt bij het opheffen of verlengen van de voorlopige hechtenis – de periode dat iemand in voorarrest zit voordat zijn zaak inhoudelijk tijdens een zitting wordt behandeld. Tot deze conclusie komt het College voor de Rechten van de Mens in een vandaag verschenen onderzoek.

Strafrechter Michiel de Ridder omarmt de kritiek: ‘Het komt niet als een verrassing. Binnen de Rechtspraak is de motivering van beslissingen rondom voorlopige hechtenis al een tijd onderwerp van debat. We vinden zelf ook dat beter moet.’ De Ridder is naast rechter ook voorzitter van het Landelijk Overleg Vakinhoud Strafrecht (LOVS), een overlegorgaan van strafrechters.

Verbeteringen

‘Het probleem heeft onze volle aandacht, dit onderzoek laat duidelijk zien waar verbeteringen mogelijk zijn – daar werken we hard aan.’ Wel wil De Ridder benadrukken dat het niet zo is dat mensen onterecht vastzitten. ‘Rechters behandelen elke zaak zeer nauwkeurig, elke beslissing is weloverwogen. Waar het aan schort is dat deze overwegingen niet altijd hun weg helder en volledig naar papier vinden. En dat is niet goed: het moet voor iedereen altijd duidelijk zijn hoe en waarom een rechter tot zijn beslissing komt.’

Goede rechtspraak

De Rechtspraak heeft volgens De Ridder onlangs al een belangrijke stap gezet die moet leiden tot verbetering. ‘Strafrechters hebben vorig jaar afspraken gemaakt over minimumnormen voor goede strafrechtspraak,’ licht De Ridder toe. ‘Hierin hebben we vastgelegd dat beslissingen over voorlopige hechtenis altijd goed, begrijpelijk en inhoudelijk moeten worden gemotiveerd. Het onderzoek van het College voor de Rechten van de Mens onderstreept het belang van deze afspraken.’