Nieuws Raad voor de rechtspraak

De Tweede Kamer is gebaat bij een Kamercommissie die wetsvoorstellen toetst op hun grondwettelijkheid. Tot die conclusie kwamen de deelnemers aan het symposium over constitutionele toetsing, dat de Tweede Kamer gisteren (donderdag 2 juni) organiseerde op het Binnenhof. Doel van de bijeenkomst was te bezien hoe het parlement zijn rol en taak bij de constitutionele toetsing van wetsvoorstellen zou kunnen versterken. In Nederland behoort het toetsingsrecht toe aan de wetgever en niet aan de rechter. Die mag, in tegenstelling tot de rechter in vrijwel alle buitenlandse rechtsstaten, niet treden ‘in de beoordeling van de grondwettigheid van wetten en verdragen’ (artikel 120 van de Grondwet). De Rechtspraak pleit al geruime tijd voor opheffing van dit verbod (Zie ook: 'Laat rechter wetten toetsen aan Grondwet').

Om effectief te kunnen straffen, hebben rechters behoefte aan meer informatie over het resultaat van de straffen en maatregelen die zij opleggen. Daders, slachtoffers en samenleving zijn hierbij gebaat. Er is echter nog veel onbekend. Wél duidelijk is dat de pakkans vele malen belangrijker is voor het terugdringen van criminaliteit en misdaad dan de hoogte van een straf.

Als de Nederlandse rechter wetten aan de Grondwet mag toetsen, wordt de Grondwet een levend document. Ook kunnen de rechten van burgers dan beter worden beschermd.

In de rechterlijke organisatie geldt de afspraak dat rechters en griffiers in de rechtszaal en tijdens de behandeling van rechtszaken op geen enkele wijze door hun kleding blijk geven van hun levensovertuiging. Het College voor de Rechten van de Mens vindt dat de rechtbank Rotterdam ongeoorloofd onderscheid heeft gemaakt door een sollicitante voor de functie van buitengriffier af te wijzen vanwege haar hoofddoek. De Rechtspraak is het hier niet mee eens.

De rechten van verdachten kunnen onder druk komen te staan als strafzaken buiten de rechter om worden afgehandeld. Dit blijkt uit onderzoek van universitair docent Koen Vriend, die vandaag promoveert aan de Universiteit van Amsterdam.