Uitbreidingen veehouderijen Achterhoek kunnen (nog) niet doorgaan

De colleges van burgemeester en wethouders van Berkelland en Oost-Gelre verleenden in december 2024 omgevingsvergunningen voor het uitbreiden van twee varkenshouderijen. Milieuorganisaties en omwonenden stelden tegen deze besluiten Het opnieuw behandelen van een zaak door een rechter. in bij de Rechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt..
Wat is vergund?
De omgevingsvergunningen zijn verleend om na de sloop van oude stallen nieuwe stallen te bouwen. De nieuwe stallen beschikken over mestschuiven en luchtwassers die zorgen voor minder ammoniakuitstoot. Deze ammoniakuitstoot wordt gemeten met sensoren. Dit wordt ook wel doelsturing genoemd. Doelsturing is één van de maatregelen waar de regering op inzet om doelen op het gebied van stikstof, klimaat en waterkwaliteit gaan behalen.
Omwonenden en enkele milieuorganisaties stelden beroep in bij de rechtbank. Omdat de zaken inhoudelijk erg op elkaar lijken zijn deze beroepen behandeld op dezelfde zitting en wordt tegelijk uitspraak gedaan.
Doelsturing
De rechtbank oordeelt dat de vergunningen voor wat betreft de doelsturing deugen. De meetsensoren zijn geschikt om de ammoniakuitstoot te meten en met de voorschriften is geborgd dat de meetsensoren goed blijven functioneren. Op één punt dienen de vergunningen nog wel te worden aangepast. Uit onderzoek blijkt dat de meetsensor na verloop van tijd slechter kan functioneren. Daarom dient in de voorschriften te zijn geborgd dat de meetsensor niet na drie jaar, maar na één jaar wordt vervangen.
Stikstof
De verleende vergunningen staan ook toe dat stikstof wordt uitgestoten. Deze hoeveelheid stikstof is lager dan in de oude situatie. Dit wordt intern salderen genoemd. De Afdeling Rechtspraak die zich bezighoudt met geschillen over besluiten van een bestuursorgaan. De geschillen kunnen zich zowel tussen particulieren, organisaties en bestuursorganen als tussen bestuursorganen onderling afspelen. Bestuursrecht is de moderne benaming voor wat vroeger administratief recht heette. van de Hoogste adviescollege van de staat dat adviseert over alle wetsontwerpen en algemene maatregelen van bestuur; de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beslist in hoogste instantie in geschillen over besluiten van overheidsorganen. heeft op 18 december 2024 haar rechtspraak over intern salderen gewijzigd. De motivering in de omgevingsvergunningen was nog gebaseerd op de oude rechtspraak. De beroepen zijn daarom op dit punt wel gegrond.
Het vervolg
Tijdens de procedure is een nieuwe motivering aangeleverd. Deze motivering is volgens de rechtbank nog onvoldoende. Daarom moeten nieuwe besluiten worden genomen met inachtneming van de uitspraken. Daarin moet worden gemotiveerd dat de vergunde stikstofuitstoot niet nodig is voor herstel van Natura 2000-gebieden. In de Berkellandse zaak dient het college ook de motivering om geen milieueffectrapport op te stellen te verbeteren.