Arnhem|

Provincie niet verplicht handhavend op te treden tegen geitenhouderij

De rechtbank oordeelt dat het verzoek van Mobilisation for the Environment (MOB) en Stichting Dorp en Landschap Bommelerwaard om handhavend op te treden tegen een geitenhouderij in Rossum (gemeente Maasdriel) door de Provincie Gelderland terecht is afgewezen. Ook verleende gemeente Maasdriel terecht omgevingsvergunningen voor de bouw van een nieuwe stal voor 1900 geiten, ter vervanging van de oude stal op die locatie.

Handhavingsverzoek over natuurvergunning

MOB en de Stichting dienden het handhavingsverzoek in, omdat zij vonden dat de geitenhouderij een nieuwe stal bouwde zonder over een verplichte (natuur)vergunning te beschikken. Bij de rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. lag daarom de vraag voor, of er sprake was van een situatie waarvoor overgangsrecht is gecreëerd in de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraakRechtspraak die zich bezighoudt met geschillen over besluiten van een bestuursorgaan. De geschillen kunnen zich zowel tussen particulieren, organisaties en bestuursorganen als tussen bestuursorganen onderling afspelen. Bestuursrecht is de moderne benaming voor wat vroeger administratief recht heette. van de Raad van State van 18 december 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:4923). In die uitspraak wijzigde de Afdeling de oude vaste rechtspraak; er is nu sneller sprake van een vergunningplicht dan voorheen.

Het overgangsrecht houdt in, dat handhavend optreden niet nodig is als er al feitelijke werkzaamheden zijn uitgevoerd voor 1 januari 2025 én op basis van de oude rechtspraak geen natuurvergunning nodig was omdat er intern gesaldeerd kon worden. Er moest daarom beoordeeld worden, of de stikstofdepositie die wordt veroorzaakt met de nieuwe stal wijzigt ten opzichte van de oude stal.

Beroep tegen omgevingsvergunning

Voor de bouw van de nieuwe stal verleende de gemeente Maasdriel omgevingsvergunningen. Tegen die vergunningen ging de stichting in beroepHet opnieuw behandelen van een zaak door een rechter.. Zij vond dat de oude stal ongeschikt was voor het houden van 1900 geiten, Nu er een nieuwe stal voor hetzelfde aantal geiten wordt gebouwd, is er volgens de stichting sprake van een (niet zomaar toegestane) toename van het aantal geiten dat daar wordt gehouden. Ook vond de stichting het opstellen van een milieueffectrapportage nodig, dit heeft de gemeente niet gedaan. Deze beroepszaak volgt op een voorlopige voorzieningEen voorlopige beslissing in spoedeisende zaken die gezien kan worden als tijdelijke regeling tot de eindbeslissing er is. van 11 april 2025. De voorzieningenrechter schorste toen de omgevingsvergunningen in afwachting van deze beroepsprocedure. 

Advies Stichting advisering bestuursrechtspraak

De rechtbank vroeg Stichting advisering bestuursrechtspraak (STAB) om advies over de vraag of de stikstofdepositie van de nieuwe stal wijzigt ten opzichte van de oude stal. De STAB stelde een rapport op, waarin staat dat de stikstofdepositie bij gebruik van de nieuwe stal daalt.

Omgevingsvergunningen blijven in stand

De rechtbank oordeelt dat de Provincie een fout maakte bij de berekening van de stikstofdepositie. Maar, omdat uit het advies van de STAB volgt dat in de nieuwe situatie een daling van de stikstofdepositie plaatsvindt, is handhavend optreden niet nodig. Ook de gemeente maakte een berekeningsfout. Maar de juiste berekening maakt de uitkomst onderaan de streep niet anders. Om deze reden kan de gemeente zonder uitgebreidere milieueffectrapportage de omgevingsvergunningen aan de geitenhouderij verlenen. Ook de andere beroepsgronden slagen niet. De omgevingsvergunningen kunnen daarom in stand blijven.