Asielzoekers mogen door minister niet aan Italië worden overgedragen
Grondrechten
Iedere lidstaat van de Europese Unie is er verantwoordelijk voor dat niemand het risico loopt op een onmenselijke of vernederende behandeling. Dit grondrecht betekent voor asielzoekers dat wordt voorzien in de belangrijkste basisbehoeften, zoals onderdak, eten en stromend water. De lidstaat die een asielzoeker naar een andere lidstaat terugstuurt, moet erop kunnen vertrouwen dat die lidstaat die grondrechten niet schendt.
Italië heeft in 2022 laten weten dat het geen asielzoekers uit de andere lidstaten meer kan overnemen, vanwege de grote problemen in de Italiaanse asielopvang. Dat er sprake was van gebrek aan opvang voor asielzoekers die werden overgedragen, bleek ook uit andere berichtgeving van de Italiaanse autoriteiten. Op grond hiervan heeft de Hoogste adviescollege van de staat dat adviseert over alle wetsontwerpen en algemene maatregelen van bestuur; de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beslist in hoogste instantie in geschillen over besluiten van overheidsorganen. in 2023 geoordeeld dat asielzoekers het risico lopen dat niet zal worden voorzien in hun basisbehoeften. Daarom mochten deze asielzoekers niet meer naar Italië worden teruggestuurd.
Regels niet veranderd door Asiel- en Migratiepact
De Rechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. moest nu de vraag beantwoorden of die situatie inmiddels is gewijzigd, en of asielzoekers weer naar Italië kunnen worden gestuurd. De aanleiding daarvoor is dat Italië heeft laten weten het nieuwe Asiel- en Migratiepact te zullen uitvoeren en ook te zullen meewerken als asielzoekers onder de nieuwe regels worden teruggestuurd naar Italië. De rechtbank wijst erop dat het grondrecht dat asielzoekers opvang krijgen ook onder het Asiel- en Migratiepact nog steeds geldt. De regels zijn op dat vlak niet veranderd met de komst van het Asiel- en Migratiepact.
Hoewel de Italiaanse regering het voornemen heeft uitgesproken om te voldoen aan de afspraken uit het Asiel- en Migratiepact, betekent dat nog niet dat de problemen in de asielopvang ook daadwerkelijk zijn opgelost. De minister heeft geen informatie verstrekt waaruit blijkt dat die problemen zijn veranderd of opgelost, waardoor Italië in staat zou zijn de asielzoekers over te nemen. Er zijn geen opvangplekken gereserveerd voor mensen die vanuit andere lidstaten worden teruggestuurd en er lijkt nog steeds sprake te zijn van structurele problemen. Ook de Europese Commissie heeft gezien dat er nog problemen zijn met het overdragen van asielzoekers aan Italië.
Beroepen gegrond
De minister van Asiel en Migratie is er in deze zaken dan ook niet in geslaagd om aannemelijk te maken dat asielzoekers in Italië nu wel onderdak, eten en stromend water kunnen krijgen. Het terugsturen van asielzoekers naar Italië is op dit moment daarom nog steeds in strijd met hun grondrechten, en daarmee ook in strijd met de regels die zijn opgenomen in het nieuwe Asiel- en Migratiepact. De beroepen van de drie vreemdelingen zijn gegrond. Dat betekent dat de minister hun asielaanvragen opnieuw moet beoordelen.
Met deze drie uitspraken sluit de vreemdelingenkamer in Utrecht aan bij de uitspraak- U verlaat Rechtspraak.nl die de vreemdelingenkamer in Den Bosch eerder deed.