Op de rol: ‘Hoe verknipt moet je zijn?’

Als de autoverkoper niet onmiddellijk de 5 duizend euro terugbetaalt die hij van zijn zoon heeft gekregen, dan gaan er vervelende dingen met de autoverkoper gebeuren. Sake belooft hem ‘kapot te maken’ met springstoffen als ‘C4 of Semtex’, waardoor zijn ‘leven heel anders zal worden’. ‘Je gaat een kuttijd tegemoet’, vat Sake in april 2025 de voorspelde misère samen.

Fout

Maar de autoverkoper is niet van plan die 5 duizend euro terug te geven. Hij stapt wel naar de politie. En die kent Sake. De Fries heeft een vuistdik strafbladVermelding in het strafregister dat aantekeningen bevat over de keren dat iemand in het verleden verdacht werd van strafbare feiten (met name misdrijven) en over de afloop daarvan (sepot, vrijspraak, veroordeling). en zat in totaal veertien jaar in de gevangenis. Een wapenfeit dat hij de autohandelaar ook onder de neus wreef. ‘Die man denkt: ik heb hier te maken met een zware crimineel, en die dreigt me dood te maken’, zegt politierechterAlleensprekende rechter van de rechtbank in strafzaken die niet zo ingewikkeld zijn en waarin niet meer dan één jaar gevangenisstraf wordt geëist. Oebele Brouwer in de Binckeszaal van de Leeuwardense rechtbank. ‘Wat moest ik anders zeggen?’, reageert Sake. ‘Het was boosheid. Ik had nog veel meer kunnen zeggen. Ik wilde hem onder druk zetten. Hier heb je mee te maken, geef toe dat je fout zat en geef dat geld terug.’

Kind

Een poging tot afpersing, vindt de officier van justitieEen officier van justitie is een vertegenwoordiger van het Openbaar Ministerie in de rechtszaal. De officier van justitie is verantwoordelijk voor het opsporen en vervolgen van strafbare feiten. De officier beslist of iemand voor de rechter moet komen en eist een straf als de verdachte schuldig is.. Dat ziet Sake anders. ‘Afpersing, afpersing. Kijk, mijn zoon had op Marktplaats een auto gekocht. Die auto bleek niet goed te wezen. Ik werd boos; zoiets trek ik me aan. Verdomme, m’n zoon. Ik wou geen ruzie maken, maar ik wou toch iets doen. Ik wilde gerechtigheid. En toen heb ik dat in een emotionele opwelling gezegd. Voor u ligt dat anders.’ ‘Voor mij ligt dat anders?’, vraagt rechter Brouwer verbaasd. Sake: ‘Bij mij gaat dat wat makkelijker. In mijn leven is het vrij normaal dat je dat soort dingen zegt.’ Sake tilt zijn rechterarm op. Eerst naar beneden, daar zit hij, en dan naar boven, waar de rechter zit. ‘Hoe oud is uw zoon?’, vraagt de politierechter. Sake: ‘Hij is 33, maar het blijft je kind, hè? Mijn moeder is 84, en ik ben ook haar kind. Maar ik ben fout geweest, dat weet ik. Het was dom.’

Schroevendraaier

Sake krijgt in april bezoek van de politie. Ze willen dat hij stopt met die ongein en uit de buurt van de autohandelaar blijft. Sake houdt zich een paar maanden gedeisd, totdat de autohandelaar in juli een wel heel akelig filmpje van Sake in zijn telefoon krijgt. ‘Ik ben wel wat gewend’, zegt politierechter Brouwer, ‘maar ik ben me rot geschrokken.’ ‘Gewoon van YouTube hoor’, reageert Sake. Een man ligt op de grond en wordt met een schroevendraaier in zijn gezicht en ogen gestoken. De rechter: ‘En dan denk ik: hoe verknipt moet je zijn om zo’n filmpje op te slaan en door te sturen?’ ‘Het is geen net filmpje’, weet Sake ook wel, maar zo bijzonder nou ook weer niet. Overigens had hij niet de bedoeling om het filmpje naar de autohandelaar te sturen. ‘Het ging per ongeluk.’

Kerel

Per ongeluk? Officier van justitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. Erik Stoeten gelooft er geen snars van. ‘Ik vind dat veel te toevallig in het geheel der dingen. De discussie waar mijnheer zich mee bemoeit, de teksten die hij op WhatsApp verstuurt. En dan dit filmpje, waarmee de autohandelaar wordt bedreigd.’ Sake heeft de autohandelaar niet alleen bedreigd met het filmpje, hij heeft ook geprobeerd om hem af te persen. De officier van justitie: ‘Ik zie hier vandaag een man die zijn verantwoordelijkheid neemt en sorry zegt. Dat doet hij voor de poging tot afpersing, maar niet voor dat vreselijke filmpje. Dan denk ik: wees een kerel, geef dat ook gewoon toe. Ik maak me trouwens wel zorgen om meneer. Ik begrijp namelijk dat het conflict nog niet is opgelost.’ Dus eist hij een werkstrafOnbetaalde arbeid die de strafrechter oplegt in plaats van een gevangenisstraf. Het werk wordt meestal verricht in ziekenhuizen, bejaardencentra, kinderboerderijen, sportclubs, gemeenten en dergelijke. van 100 uur, waarvan 50 uur voorwaardelijk als ‘stok achter de deur’. En Sake verdient een contactverbod.

Vervelend

Het was de afgelopen twee jaar rustig rond Sake, weet zijn raadsmanAdvocaat. Tinco Delhaye. ‘Maar nu was hij kennelijk te geëmotioneerd. Hij geeft toe dat hij berichten heeft verstuurd die te ver gingen, maar ik wil u toch wijzen op de reactie van de autohandelaar, die zegt: “Als je langskomt, dan weet je wat er gebeurt.” Mijn cliënt zou er spijt van krijgen. In die context speelde het conflict zich af. En mijn cliënt zei het al: aan de onderkant van samenleving is dat de taal en zijn dat de omgangsvormen.’ Sake hield zich na het stopgesprek gedeisd. Waarom zou hij drie maanden later uit het niets een gewelddadig filmpje naar de autohandelaar sturen? Raadsman Delhaye: ‘Mijn cliënt zegt dat hij het filmpje naar de verkeerde persoon doorstuurde. Er staat ook geen tekst bij, zo van: weet je nog, of zo. Hoe vervelend ook, en het moet heel naar zijn geweest om dit filmpje te ontvangen, maar het is niet onaannemelijk dat mijn cliënt dit filmpje onopzettelijk naar de autohandelaar heeft gestuurd.’ Raadsman Delhaye vindt dat de politierechter daarom zou kunnen volstaan met een voorwaardelijke werkstraf van 50 uur.

Tieren

De rotzooi die op het internet rondzwerft, moeten we niet normaal vinden, vindt politierechter Brouwer als hij iedereen in heeft aangehoord. Zoals het YouTube-filmpje waarop iemand aan één stuk door met een schroevendraaier in zijn gezicht wordt gestoken. De Friese rechter: ‘Alsof je in het dagelijks leven  kunt schelden en kunt tieren, omdat dat op het internet normaal is. U wilde via het internet voor uw zoon opkomen met bedreigende teksten, die de autohandelaar vervelend vond en waardoor hij naar de politie stapte. Uw uitspraken waren een poging tot afpersing. En over dat filmpje: u zegt dat u dat per ongeluk deed. Daar denk ik anders over. Ik weet hoe het doorsturen van een foto of een filmpje via WhatsApp werkt. Je moet nogal wat handelingen verrichten. Ik geloof dus niet dat u het YouTube-filmpje per ongeluk naar de autohandelaar hebt verstuurd. U bedreigde hem met zware mishandeling.’

Gitzwart

‘U hebt een gitzwart verleden’, besluit politierechter Brouwer de zitting. ‘U kent hier vast iedere rechter en officier van justitie. U verkeerde de laatste paar jaar gelukkig in tamelijk rustig vaarwater, en ik zou willen dat u daar weer in terechtkomt.’ De rechter geeft Sake de straf die de officier eist: 50 uur werken en 50 uur als een ‘stok achter de deur’, met een contactverbod van drie jaar. ‘De autohandelaar vraagt geen schadevergoeding, dat had hij ook kunnen doen, hè?’ Sake is akkoord met zijn straf. ‘Ik kan er wel mee leven.’

* Dit is niet zijn echte naam.

Lees hier meer Op de rol-verhalen.