Wijkrechtspraak Oost-Brabant

Bij wijkrechtspraak staat niet een rechtszaak centraal, maar de mens met zijn of haar problemen. Samen met u als volwassene, als kind of als jongere, zoeken we met diverse betrokken (hulp)organisaties naar een passende, duurzame oplossing voor die problemen.

Waarover kan het gaan bij wijkrechtspraak Oost-Brabant?

  • Ben je jonger dan achttien jaar en spijbel je vaak? De wijkrechter kan een leerplichtgesprek met jou en je ouder(s)/verzorger(s) voeren om verdere problemen te voorkomen.
  • Gaat u scheiden en is hierbij een Gezinsadvocaat betrokken? Via de Gezinsadvocaat kan een (deel)geschil uit uw echtscheidingszaak worden voorgelegd aan de wijkrechter.

  • U bent een verdachte in een strafzaak. De wijkrechter gaat met u in gesprek over het strafbare feit en de problemen die spelen.

Leerplichtgesprek

Ben je jonger dan achttien jaar en ga je niet naar school? Dan overtreed je de Leerplichtwet. Spijbel je vaak, dan kan de leerplichtambtenaar jou en je ouder(s)/verzorger(s) vragen om op gesprek te komen bij de wijkrechter (voorlopig alleen in de gemeente ’s-Hertogenbosch). Je bent niet verplicht om te komen, maar het is wel verstandig. Want het doel is te voorkomen dat je verder in de problemen komt. Het is een informeel gesprek, niet in een rechtszaal en de wijkrechter draagt geen toga.

Wie zijn erbij aanwezig?

In ieder geval:

  • jij
  • je ouder(s)/ verzorger(s)
  • de leerplichtambtenaar
  • een medewerker van de gemeente
  • de wijkrechter

Waarover gaat het gesprek?

De wijkrechter wil graag:

  • horen waarom je vaak spijbelt
  • weten hoe het met je gaat
  • samen met jou, je ouder(s)/verzorger(s) en mogelijk anderen zoeken naar een oplossing
  • afspraken maken om ervoor te zorgen dat je weer naar school kunt gaan.

Waar is het gesprek?

In een kleine kamerOnderdeel van een rechterlijk college, zoals een strafkamer, belastingkamer, vreemdelingenkamer of militaire kamer. Zie ook: Enkelvoudige kamer en Meervoudige kamer. in het Paleis van JustitieEen gebouw waar rechtbanken en gerechtelijke instanties hun zittingen houden. 's-Hertogenbosch.

Meer informatie

Deelgeschil in (echt)scheidingszaak

Gaat u scheiden, spelen er meerdere problemen en is hierbij een Gezinsadvocaat betrokken? Via de Gezinsadvocaat kan per februari 2026 een (deel)geschil uit uw echtscheidingszaak worden voorgelegd aan de wijkrechter. 

Welke gemeenten nemen deel?

De Gezinsadvocaat kan via een aanmeldformulier zaken voorleggen uit de gemeente ’s-Hertogenbosch.

Waar is de zitting?

De zitting vindt plaats in het Paleis van JustitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. te ’s-Hertogenbosch.

Meer informatie

Wijkrechter in een strafzaak

Als u verdachte in een strafzaak bent en te maken heeft met problemen in uw leven, verdwijnen die problemen niet met het opleggen van een straf. Sterker nog, problemen kunnen zelfs groter worden. De wijkrechter kan samen met u en betrokken organisaties op zoek gaan naar een duurzame oplossing voor bijvoorbeeld uw verslaving, problematische schulden, werkloosheid en/of spanningen in de thuissituatie. Hierbij zijn diverse organisaties betrokken: het Openbaar Ministerie, advocatuur, reclassering en de gemeente Eindhoven. Denk verder aan maatschappelijk werk, woningstichtingen, politie, slachtofferhulp, GGZ en andere hulporganisaties. Deze aanpak is erop gericht te voorkomen dat u opnieuw in de fout gaat of dat er andere problemen ontstaan. U moet zelf actief aan de slag met uw problemen.

De wijkrechter bij een strafbaar feit

Wie doen mee in wijkrechtspraak?

In wijkrechtspraak Oost-Brabant werkt de rechtbank Oost-Brabant in deze fase samen met het Openbaar Ministerie Oost-Brabant, de gemeente Eindhoven, de reclassering, de lokale advocatuur, slachtofferhulp Nederland, de politie en woningstichtingen. Ook verschillende hulpverleningsinstanties doen mee.

Hoe werkt wijkrechtspraak?

Voor de zitting

  • Als u nog geen advocaatRaadsman of raadsvrouw in juridische aangelegenheden. Een advocaat is lid van de Nederlandse Orde van Advocaten. heeft, heeft u informatie ontvangen van het Openbaar MinisterieValt onder het ministerie van Justitie. Geeft leiding aan het opsporingsonderzoek van de politie en vervolgt de verdachten. zodat u in contact kan komen met een advocaat die bekend is met een wijkrechtspraakzitting.
  • In overleg met de advocaat (indien bekend) wordt de zaak op een wijkrechtspraakzitting gepland.
  • De advocaat legt vervolgens de procedure uit, brengt met u de problemen in kaart en vraagt bij welke organisaties informatie mag worden opgevraagd voor een vooroverleg.
  • Het toestemmingsformulier voor het delen van de informatie vindt u via deze link (pdf, 119 KB).
  • Uw advocaat deelt dit formulier met gemeente Eindhoven. Gemeente Eindhoven plant een vooroverleg in. In dat overleg (multidisciplinair overleg) behartigt de advocaat uw belangen en brengt namens u in wat van belang is. De gemeente, de reclasseringInstelling die het herintreden in de maatschappij van veroordeelden wil bevorderen. Geeft ook voorlichting aan de rechter over de persoon van de verdachte. en eventueel andere betrokken organisaties brengen in wat zij aan mogelijkheden/traject zien voor de problemen. Uit dat overleg komt een advies met wat er nodig is om u te helpen uw problemen op te lossen. De wijkrechter, officier van justitieEen officier van justitie is een vertegenwoordiger van het Openbaar Ministerie in de rechtszaal. De officier van justitie is verantwoordelijk voor het opsporen en vervolgen van strafbare feiten. De officier beslist of iemand voor de rechter moet komen en eist een straf als de verdachte schuldig is. en uw advocaat ontvangen dat advies voor de zitting.
  • De reclassering start – als dat mogelijk is – voor de zitting met een beperkte vorm van begeleiding.
  • Als er sprake is van een slachtoffer, meldt de officier de zitting aan slachtofferhulp. Als er slachtoffers zijn, ontvangen zij ook een uitnodiging voor de zitting.
  • Als u geen toestemming geeft en/of u zich niet laat bijstaan door een advocaat, kan de zaak niet door een wijkrechtspraakrechter worden behandeld. Uw zaak wordt dan door een normale strafechter behandeld.

De zitting

  • De wijkrechtspraakrechter houdt in alle zaken een zitting in het gerechtsgebouw Eindhoven, Stadhuisplein 4.
  • Tijdens de zitting gaat de rechter aan een ronde tafel met u in gesprek. Het gaat over het strafbare feit en over de diverse problemen die spelen. Ook zal de rechter u vragen stellen; u kunt uw verhaal doen.
  • De rechter verkent op de zitting mogelijke oplossingen.
     
  • Onder regie van de rechter worden afspraken gemaakt waar u en alle betrokken (hulp)organisaties zich aan moeten houden. De rechter doet uitspraak in de strafzaak en legt bij de problemen passende bijzondere voorwaarden op.
  • U moet actief meewerken en aan de slag met de problemen.
  • De zittingen zijn openbaar.

Aanmelden voor wijkrechtspraak?

De officier van justitie kan besluiten uw strafzaak voor te leggen aan de wijkrechtspraakrechter als duidelijk is dat u kampt met diverse problemen. Een advocaat of een betrokken organisatie kan de officier van justitie benaderen wanneer u verdacht wordt van een strafbaar feit en waar sprake is van multiproblematiek.

Waarom wijkrechtspraak in het strafrecht?

Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat een gezamenlijke aanpak van problemen werkt om tot duurzame oplossingen te komen voor verdachten met multiproblematiek. Daarom zetten de rechtbank Oost-Brabant en het Openbaar Ministerie Oost-Brabant wijkrechtspraak voort. De ervaring die eerder is opgedaan leert dat door alle problemen met ketenpartners aan te pakken, er meer kans is op herstel en minder kans op recidive. Dat is prettig voor de persoon zelf, voor de buurt en voor de hele maatschappij. 

In wijkrechtspraak stimuleren we verdachten om hun leven op orde te brengen, aan herstel te werken voor zichzelf en de buurt, het eventuele slachtoffer onder ogen te komen, een dagbesteding te zoeken en bijvoorbeeld iets te doen aan mogelijke schulden of andere problemen. Er kunnen ook afspraken worden gemaakt over het herstellen van relaties, het betalen van een vergoeding van eventuele schade aan een slachtoffer of over mediation of buurtbemiddeling.

Nieuws over wijkrechtspraak

De eerste wijkrechtbank in Nederland geopend in Eindhoven

's-Hertogenbosch, 02-10-2019

De eerste wijkrechtbank van Nederland is vandaag, woensdag 2 oktober, officieel geopend in de Eindhovense wijk Oud-Woensel. ‘In de wijkrechtbank staat de mens achter de rechtszaak centraal en niet het strafbare feit, zoals in de traditionele strafrechtspleging. Op die manier wordt de rechtspraak effectiever ingezet’, zegt rechtbankpresident Patricia Messer-Dinnissen. Onder regie van de wijkrechter zoeken organisaties zoals de gemeente Eindhoven, Openbaar Ministerie, advocatuur, wooncorporaties, reclassering, GGZ en hulpverleners samen met de verdachte naar oplossingen voor deze achterliggende problemen.

Reportage: Community Court krijgt Nederlands gezicht

Den Haag, 09-05-2019

Rechtspraak, Openbaar Ministerie en gemeenten willen in wijkrechtbanken gericht de problemen van verdachten oplossen. De mens achter de strafzaak staat daarom centraal. Net als in het Red Hook Community Justice Center in Brooklyn.

Wijkrechtbanken bloeien op

Den Haag, 08-05-2019

Na de experimenten met civiele rechtspraak in de wijk, worden nu voor strafrechtelijke zaken ook de mogelijkheden voor wijkrechtbanken verkend. Dit bleek afgelopen vrijdag tijdens een door de Raad voor de rechtspraak georganiseerde bijeenkomst in Den Haag over wijkrechtbanken (‘community courts’) met vertegenwoordigers van de Rechtspraak, het Openbaar Ministerie, gemeenten, het Studiecentrum Rechtspleging (SSR) en het ministerie van Justitie en Veiligheid. Speciale gast was Adam Mansky, directeur criminal justice programs van het Center for Court Innovation in New York.

Rechtbank onderzoekt mogelijkheden community court

's-Hertogenbosch, 12-12-2018

De rechtbank Oost-Brabant werkt aan de oprichting van een wijkrechtbank in de regio Eindhoven. Daarover is de rechtbank in gesprek met de gemeente Eindhoven en het Openbaar Ministerie. In een community court (een wijkrechtbank) staat de mens achter de rechtszaak centraal. Het gaat niet alleen om het berechten van strafbare feiten, maar ook om het aanpakken van bijvoorbeeld schulden en familierechtelijke problemen.