Soorten strafrechters
Als uw zaak wordt voorgelegd aan de strafrechter, krijgt u van het Openbaar MinisterieValt onder het ministerie van Justitie. Geeft leiding aan het opsporingsonderzoek van de politie en vervolgt de verdachten. een dagvaarding uitgereikt. Dit betekent dat u wordt vervolgd. Met welke strafrechter u te maken krijgt, hangt van een aantal factoren af, zoals de aard van het strafbare feit (overtreding of misdrijf), uw leeftijd of het soort procedure.
Politierechter
De politierechterAlleensprekende rechter van de rechtbank in strafzaken die niet zo ingewikkeld zijn en waarin niet meer dan één jaar gevangenisstraf wordt geëist. behandelt alle soorten strafzaken waarvoor maximaal een jaar gevangenisstraf zal worden geëist tegen een meerderjarige. De politierechter is een alleensprekende rechter.
De zittingen van de politierechter zijn openbaar. Aan het einde van de zitting doet de politierechter vrijwel altijd direct mondeling uitspraak.
Rechters in een meervoudige strafkamer
De meervoudige strafkamerEenheid van drie rechters die binnen een rechtbank of een gerechtshof strafzaken behandelen. behandelt de ingewikkeldere en zwaardere strafzaken (met een strafeis van meer dan twaalf maanden gevangenisstraf). De meervoudige strafkamer bestaat uit drie rechters.
Als het om (een) meerderjarige verdachteIemand over wie aanwijzingen bestaan dat hij mogelijk een strafbaar feit heeft gepleegd. De wet spreekt over "een redelijk vermoeden van schuld". Een verdachte wordt pas dader genoemd nadat hij is veroordeeld.(n) gaat, zijn de zittingen van de meervoudige strafkamer in beginsel openbaar. Een uitspraak van de meervoudige kamerEen kamer van een gerecht, bestaande uit ten minste drie rechters. De meervoudige kamer beslist over zware of ingewikkelde zaken. In hoger beroep worden de zaken veelal door een meervoudige kamer behandeld. vindt veertien dagen na de behandeling van de strafzaak plaats. Deze wordt altijd op schrift gesteld.
Rechter-commissaris
In strafzaken kan een rechter-commissaris in actie komen. Tijdens het vooronderzoek neemt de rechter-commissaris beslissingen en neemt hij verhoren af. De rechter-commissaris is een onderzoeksrechter, hij zit geen zittingen voor.
Als de officier van justitieEen officier van justitie is een vertegenwoordiger van het Openbaar Ministerie in de rechtszaal. De officier van justitie is verantwoordelijk voor het opsporen en vervolgen van strafbare feiten. De officier beslist of iemand voor de rechter moet komen en eist een straf als de verdachte schuldig is. na afloop van de periode van inverzekeringstellingHet vasthouden van de verdachte als dat nodig is voor het onderzoek. De (hulp)officier van justitie beslist hierover. De inverzekeringstelling, die drie dagen duurt, kan worden bevolen bij middelzware en zware misdrijven en kan eenmaal met drie dagen worden verlengd. Daarna kan voorlopige hechtenis volgen. Zie ook: Voorlopige hechtenis. vindt dat een verdachte langer moet worden vastgehouden, dan wordt hij voorgeleid aan de rechter-commissaris. De rechter-commissaris verhoort de verdachte voordat hij een beslissing neemt.
De rechter-commissaris geeft ook toestemming aan de politie en de officier van justitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. om bijzondere opsporingsmethoden te gebruiken, zoals het afluisteren van een telefoon. De rechter-commissaris kan ook zelf onderzoek (laten) verrichten om ervoor te zorgen dat de zittingsrechter alle informatie heeft om tot een vonnis te kunnen komen, bijvoorbeeld door het horen van getuigen.
Rechter(s) in een raadkamer
De raadkamer1. Rechterlijk college dat strafzaken behandelt waarvoor in de regel geen openbare zitting is voorgeschreven. Denk bijvoorbeeld aan klachten niet-vervolging (het hof oordeelt dan over de vraag of een verdachte moet worden vervolgd als het OM daartoe niet besluit). 2. Onderling beraad tussen de rechters die een zaak behandelen na de zitting om de uitspraak vast te stellen. beslist over verzoeken die door de officier van justitie, verdachten of belanghebbenden worden ingediend. De raadkamer kan zowel enkelvoudig (één rechter) of meervoudig (drie rechters) zijn. Afhankelijk van het soort verzoek is de behandeling in de raadkamer openbaar of besloten.
Veel beslissingen van de raadkamer betreffen het voortzetten van de voorlopige hechtenisVerzamelnaam voor de begrippen bewaring, gevangenhouding en gevangenneming. na de bewaring. De raadkamer beoordeelt verder onder meer verzoeken over de teruggave van in beslag genomen goederen (bijvoorbeeld rijbewijs) en verzoeken over vergoeding van de kosten voor een strafprocedure als er geen straf of maatregel is opgelegd.
Kinderrechter
De kinderrechterRechter die strafzaken tegen minderjarigen (12-18 jaar) en de civiele jeugdbeschermingszaken behandelt., ook wel jeugdrechter genoemd, is belast met het berechten van strafbare feiten gepleegd door personen tussen de 12 en 18 jaar oud. Soms behandelt de kinderrechter ook zaken van jongeren tot 23 jaar.
Als alleensprekende rechter mag de kinderrechter maximaal een jeugddetentie opleggen van zes maanden. Eist de officier een hogere jeugddetentie of de maatregelEen maatregel kan worden opgelegd na het begaan van een strafbaar feit. Er kunnen maatregelen worden opgelegd in plaats van een straf of naast een straf. Voorbeelden zijn: terbeschikkingstelling (tbs), plaatsing in een psychiatrisch ziekenhuis, ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel, onttrekking van voorwerpen aan het verkeer. plaatsing in een inrichting voor jeugdigen, dan moet hij de zaak voorleggen aan de meervoudige kamer. Dan kijken drie rechters naar de zaak, waarbij minimaal één van hen een kinderrechter is. Deze zittingen vinden plaats achter gesloten deuren.
Als in een zaak een minderjarige verdachte wordt voorgeleid, treedt een kinderrechter op als rechter-commissaris. Als een minderjarige een economisch delictStrafbaar feit. pleegt, wordt de strafzaak behandeld door een kinderrechter die daarin gespecialiseerd is.
Kantonrechter
De kantonrechterDe kantonrechter behandelt zowel civiele zaken als strafzaken. Het is een alleensprekende rechter die zaken als overtredingen uit het strafrecht, arbeidszaken, huurzaken en zaken onder de € 25.000,- behandelt. Vroeger was het kantongerecht een apart gerecht naast de rechtbanken, gerechtshoven en de Hoge Raad. De kantongerechten zijn opgegaan in de rechtbanken. De term 'kantonrechter' is blijven bestaan. is bevoegd om te oordelen over strafprocedures voor overtredingen (zoals leerplichtzaken en verkeersovertredingen die niet vallen onder de Wet Mulder) en beroepsprocedures tegen Mulderbeschikkingen (verkeersboetes opgelegd door het Openbaar Ministerie). Ook als u 'in verzet gaat' tegen een strafbeschikkingSanctie die zelfstandig is op te leggen door het Openbaar Ministerie voor misdrijven en overtredingen waarop een gevangenisstraf staat van maximaal zes jaar. Als de verdachte het er niet mee eens is, kan hij hiertegen verzet aantekenen bij de strafrechter. voor een overtreding die u is opgelegd, wordt uw zaak aan de kantonrechter voorgelegd.
Bij meerderjarige verdachten zijn de zittingen van de kantonrechter openbaar. Aan het einde van de zitting doet de kantonrechter meestal direct uitspraak.
Rechter(s) van de economische kamer
Economische strafzaken kunnen worden voorgelegd aan een enkelvoudige economische politierechterStrafrechter die beslist over economische vergrijpen, zoals overtreding van de winkelsluitingswet of de warenwet. of een meervoudige economische kamer, afhankelijk van de zwaarte van het vergrijp. De economische rechter behandelt onder andere milieuzaken, zoals illegale lozingen van afval.
Voorbeelden van lichte vergrijpen die door de economische politierechter worden afgedaan zijn: overtredingen van de winkeltijdenwet, de warenwet of de regels voor het uitrijden van mest.
Voorbeelden van zwaardere economische strafzaken die voor de meervoudige economische kamerOnderdeel van een rechterlijk college, zoals een strafkamer, belastingkamer, vreemdelingenkamer of militaire kamer. Zie ook: Enkelvoudige kamer en Meervoudige kamer. komen, zijn: het op grote schaal frauderen met aandelen of faillissementsfraude.
Rechters van de Blauwe kamer
Opsporingsambtenaren die worden vervolgd voor het gebruik van geweld in de rechtmatige uitoefening van hun functie, moeten verschijnen voor de rechters van de zogenoemde Blauwe kamer. Onder opsporingsambtenaren vallen onder andere politieagenten en boa’s. De zittingen van de Blauwe kamer zijn openbaar en vinden plaats bij de rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. Midden-Nederland op de locatie in Utrecht.
Rechters van militaire kamers
Een Nederlandse militair die wordt verdacht van het plegen van een misdrijfZwaar strafrechtelijk vergrijp. De strafwetgeving onderscheidt overtredingen en misdrijven. Overtredingen worden in de regel in eerste aanleg berecht door de kantonrechter, misdrijven door de afdeling strafrecht van de rechtbank. (waar ook ter wereld), dient bij vervolging te verschijnen voor de militaire kantonrechter, de militaire politierechter of de meervoudige militaire kamerDe rechtsprekende instantie die belast is met de behandeling van strafzaken die zijn begaan door militairen. Deze kamer is ondergebracht bij de rechtbank Arnhem. Als het een meervoudige behandeling betreft, bestaat de militaire kamer uit twee rechters en een militair lid. Het militair lid is een officier van één van de krijgsmachtonderdelen. van de rechtbank Gelderland, locatie Arnhem.
Rechters van de internationale rechtshulpkamer (IRK)
De IRK is een speciale meervoudige kamer met drie rechters, die beslist over de overleveringHet overdragen van een persoon aan een ander land om daar voor de rechter te komen of een straf uit te zitten. van verdachten en veroordeelden aan andere Europese landen die daar worden verdacht van het plegen van een strafbaar feit of zijn veroordeeld tot een gevangenisstraf.
De rechtbank Amsterdam is als enige rechtbank in Nederland bevoegd om zittingen van de IRK te behandelen. De zittingen van de IRK zijn openbaar.
Een uitspraak van de IRK vindt 14 dagen na de behandeling van de strafzaak plaats. De uitspraak is direct uitvoerbaar en er is geen hoger beroepHet opnieuw behandelen van een zaak door een hogere rechter. mogelijk.