Reageren op een dagvaarding bij de civiele rechter

Is een persoon of organisatie (eiser) een rechtszaak tegen u gestart bij de civiele rechter (sector of afdeling civiel)? Dan leest u in de dagvaarding wat deze partij van u eist. Bijvoorbeeld dat u iets verandert, ergens mee stopt of een schadevergoeding betaalt.

Eens met de dagvaarding, wat nu?

Bent u het eens met de eisStrafrecht: Straf die de verdachte volgens de officier van justitie zou moeten krijgen. Civiel recht: wat iemand in een rechtszaak eist van de tegenpartij. in de dagvaardingOproep om voor de rechter te verschijnen.? Neem dan zo snel mogelijk contact op met de advocaat van de eiser. Als u het op tijd samen eens wordt, kan de deurwaarder besluiten de procedure in te trekken. U voorkomt daarmee dat u de proceskostenKosten die gemaakt worden om de procedure te kunnen voeren, zoals bijvoorbeeld de kosten van juridische bijstand en reis- en verblijfskosten. van de eiser moet betalen als deze gelijk krijgt.

Niet eens met de dagvaarding, wat nu?

Bent u het niet eens met de eis? Dan kunt u dit de rechter laten weten. Dit heet ook wel reageren bij de rechter. U bent bij de civiele rechter verplicht om hiervoor een advocaatRaadsman of raadsvrouw in juridische aangelegenheden. Een advocaat is lid van de Nederlandse Orde van Advocaten. in te schakelen. Eist u ook iets van de eiser? Dan kan uw advocaat een tegeneis indienen.

U reageert schriftelijk op de dagvaarding

Uw advocaat kan de civiele rechter een brief sturen met uw reactie. U hoeft dan niet naar de rolzitting te komen. Uw brief heet een conclusie van antwoordHet eerste verweer van de gedaagde tegen hetgeen de eiser stelt in een civiel proces in de dagvaardingsprocedure.

Brief opstellen 

In de brief reageert u op de inhoud van de dagvaarding. U geeft hierin ook aan welke bewijzen u heeft voor uw standpunt. Uw advocaat kan u helpen bij het opstellen van uw conclusie van antwoord. 

Optie: een tegenvordering indienen 

Heeft u een eigen vordering op de partij die de rechtszaak is gestart (eiserDegene die een civiele dagvaardingsprocedure of een bestuursrechtelijke procedure begint.)? Neem deze tegenvordering dan op in de conclusie van antwoord. Uw vordering heet een eis in reconventieTegeneis; door de gedaagde tegelijk met de conclusie van antwoord ingediende vordering. (de eis in de dagvaarding is de eis in conventie). Uw advocaat kan u helpen bij het opstellen van de eis in reconventie. 

Bewijsstukken indienen 

Maak kopieën van bewijsstukken die uw verhaal ondersteunen. Nummer deze en laat ze uw advocaat aan de conclusie van antwoord toevoegen. Bijvoorbeeld brieven of overeenkomsten. U kunt ook getuigen vragen hun verhaal op te schrijven (getuigenverklaring). 

Opsturen 

Uw advocaat stuurt uw conclusie van antwoord naar de rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt.. Het moet daar uiterlijk op de dag vóór de rolzittingZitting in civiele zaken waar procedurele beslissingen worden genomen en de documenten (stukken) van de partijen worden uitgewisseld. binnen zijn. 

Uitstel vragen voor uw schriftelijke reactie 

Heeft u meer tijd nodig om uw reactie te schrijven? U kunt in principe geen uitstel krijgen om te reageren. Hierop zijn twee uitzonderingen. Vraag ernaar bij uw advocaat.

De rolzitting vindt plaats

De zitting die in de dagvaarding wordt genoemd heet de rolzitting. Een rolzitting is een wekelijkse zitting in civiele dagvaardingszaken, waarbij procedurele beslissingen worden genomen. 

Op deze zitting is er nog geen uitgebreide behandeling van uw zaak. De rechter controleert of de dagvaarding goed is uitgebracht, bekijkt of u heeft gereageerd op de dagvaarding en beslist hoe de procedure verder gaat. 

Aanwezigen rolzitting 

Partijen en hun advocaten zijn niet aanwezig bij een rolzitting. 

Verdere procedure 

De civiele rechter bepaalt hoe de procedure verder gaat: er volgt een schriftelijke ronde of een zitting. Na de rolzitting krijgt uw advocaat een brief van de rechtbank. Hierin staat hoe de procedure verder verloopt.

Wat gebeurt er als u niets doet?

Heeft u met uw advocaat niet (of niet op tijd) per brief op de dagvaarding gereageerd? De rechter stelt meestal de eiser in het gelijk in een verstekvonnisVeroordeling die wordt uitgesproken terwijl de gedaagde of verdachte niet in de procedure is verschenen.. Als u er op tijd bij bent, kunt u dit nog ongedaan maken.

Het verstekvonnis

De rechter bepaalt tijdens de rolzitting, die in uw dagvaarding genoemd wordt, direct dat hij 4 weken later uitspraak doet: een verstekvonnis. De rechter stelt dan meestal in een verstekvonnis de eiser in het gelijk. En hij veroordeelt u tot het betalen van de proceskosten van de eiser.

Een verstekvonnis voorkomen

Meldt u zich met uw advocaat vóór het moment waarop de rechter het verstekvonnis uitspreekt alsnog bij de rechtbank? Dan ‘zuivert’ u het verstekNiet verschijnen van de gedaagde of de verdachte op de rechtszitting. en wordt de procedure toch voortgezet.

Het verstekvonnis zuiveren

Heeft de rechter eenmaal verstekvonnis uitgesproken? U kunt met uw advocaat in verzetBezwaar tegen een uitspraak die is gedaan zonder dat de procespartij daarbij aanwezig was. tegen dit vonnis. Dit doet u door de oorspronkelijke eiser te dagvaarden voor dezelfde rechter. Dit moet u binnen 4 weken doen na de uitspraak van het verstekvonnis. Uw advocaat kan u helpen bij het opstellen van de verzetdagvaarding. Hierna behandelt de rechter de zaak alsnog inhoudelijk.

Hoe verloopt de procedure verder?

Tijdens de rolzitting bepaalt de rechter hoe de procedure verder gaat. Er komt een zitting of een schriftelijke ronde:

Zitting

U en de eiser krijgen een uitnodiging voor de zitting. In die oproep staat wanneer en waar de zitting plaatsvindt. Schikt de datum u niet, dan kan uw advocaat contact opnemen met de griffie. Informatie hierover vindt u in de brief.

Schriftelijke informatie

Wilt u nieuwe schriftelijke informatie tijdens de zitting bespreken? Uw advocaat stuurt deze stukken dan naar de rechter en naar de tegenpartij. De stukken moeten minimaal 2 weken voor de zitting binnen zijn.

Aanwezigen zitting

Het is niet verplicht om naar de zitting te komen. Als u niet verschijnt, kan dit ertoe leiden dat de rechter in uw nadeel beslist. Als u komt, kunt u eventuele vragen van de rechter beantwoorden.

Getuige

Tijdens de zitting worden gewoonlijk geen getuigen gehoord. De rechter beslist of hij getuigen wil horen en in welke fase van de procedure.

Openbaar

De zitting is in principe openbaar. Dit betekent dat iedereen de zitting mag bijwonen. De rechter kan in bepaalde situaties beslissen dat de zitting (deels) achter gesloten deuren plaatsvindt.

Conflictoplossing

Tijdens de zitting onderzoekt de rechter met u en de eiser welke oplossingsmethode in deze situatie het beste lijkt te passen: mediation, schikking of een uitspraak van de rechter. 

Schikking

De rechter kan een voorlopig oordeel over de zaak geven. Hij vertelt hoe hij tegen de zaak aankijkt. Vaak stelt hij dan de eiser en de gedaagde in de gelegenheid om samen tot een oplossing (schikkingTussentijdse overeenkomst tussen partijen waarmee het conflict is opgelost voordat de civiele of bestuursrechter een uitspraak heeft gedaan.) te komen. Als u en de eiser dat willen, onderbreekt de rechter daarvoor de zitting. Buiten de rechtszaal (‘op de gang’), probeert u er samen uit te komen.

Op de afgesproken tijd komt u weer terug in de rechtszaal. Heeft u samen een oplossing gevonden, dan wordt deze schikking op papier gezet, in een proces-verbaal. U en de eiser ondertekenen dit. Een kopie van het proces-verbaal krijgt u thuisgestuurd. De schikking is een bindende afspraak. U en de eiser moeten die afspraak nakomen.

Mediation naast rechtspraak

Een gerechtelijke procedure richt zich op de juridische aspecten van een conflict. Met mediation zoekt u samen met de eiser naar een oplossing voor alle aspecten van het conflict. Daarom kijkt de rechter of uw zaak zich leent voor mediation. U kunt ook zelf aangeven dat u mediation wilt.

Schriftelijke ronde

Reactie eiser

Als eerste mag de eiser reageren op uw conclusie van antwoord. De advocaat van de eiser doet dit door een brief te sturen aan de rechter. Deze brief heet een conclusie van repliek. De termijn voor het indienen van een conclusie van repliek is 6 weken, tenzij er een inhoudelijk tussenvonnis is gewezen dan wordt de termijn verkort naar 4 weken. Heeft de eiser meer tijd nodig, dan kan de advocaat in het procesreglement opzoeken of dat mogelijk is.

Reactie gedaagde

Als gedaagde kunt u via uw advocaat in een brief aan de rechter weer reageren op het stuk van eiser. Deze brief heet een conclusie van dupliek. De termijn voor het indienen van een conclusie van dupliek is 6 weken, tenzij er een inhoudelijk tussenvonnis is gewezen dan wordt de termijn verkort naar 4 weken. Heeft u meer tijd nodig, dan kan uw advocaat in het procesreglement opzoeken of dat mogelijk is.

Verdere procedure

Er zijn nu 3 mogelijkheden. De rechter:

  • geeft een tussenvonnis waarin hij vraagt om extra bewijs (schriftelijk bewijs of het horen van getuigen of deskundigen)
  • nodigt u en de eiser alsnog uit voor een zitting
  • doet einduitspraak (eindvonnis)

Uitspraak (vonnis)

Geen uitspraak

Een rechtszaak eindigt zonder uitspraak

  • als de eiser de procedure intrekt
  • als u via mediation een akkoord bereikt
  • wanneer u een schikking treft

    Heeft u een akkoord bereikt, dan kan de rechter de gemaakte afspraken eventueel ook vastleggen in een uitspraak.

Wel uitspraak

Aan het einde van de zitting zegt de rechter wanneer de uitspraak volgt (vonnisEen uitspraak in een procedure die begint met een dagvaarding.). Meestal is dat 6 weken na de zitting. Uw advocaat krijgt het vonnis toegestuurd.

Oordeel

Als de rechter de vordering toewijst, staat in het vonnis waarom hij tot dat oordeel is gekomen. Ook als de rechter de vordering afwijst, leest u in het vonnis wat daarvoor de reden is.

Kosten tegenpartij betalen

De rechter kan bepalen dat de verliezende partij (een gedeelte van) de proceskosten moet betalen die de andere partij heeft gemaakt. Dat zijn bijvoorbeeld de kosten van een advocaat. De rechter bepaalt de hoogte van het bedrag. Dit heet een kostenveroordeling.

Verzet, hoger beroep en cassatie

Verzet

Heeft de rechter een verstekvonnis uitgesproken omdat u als gedaagde niet reageerde in de procedure? U kunt in verzet tegen dit vonnis. Dit doet u door de eiser te dagvaarden voor dezelfde rechter. Dit moet u binnen 4 weken doen. In de verzetdagvaarding neemt u uw bezwaren op. Hierna behandelt de rechter de zaak alsnog inhoudelijk.

Hoger beroep

Als u het niet eens bent met het vonnis van de rechter kunt u in hoger beroep gaan. Dan legt u uw zaak voor een nieuwe behandeling voor aan het gerechtshof. Dit moet u binnen 3 maanden na de uitspraak doen. De eiser mag ook in hoger beroep gaan. Een advocaat moet het hoger beroep instellen.

Cassatie

Bent u het daarna niet eens met de uitspraak van het gerechtshof, dan kunt u binnen 3 maanden in cassatie. Een cassatieberoep is een verzoek aan de Hoge Raad der Nederlanden om een eerdere uitspraak van een gerechtshof te vernietigen. U heeft hiervoor een advocaat nodig. Ook de eiser mag in cassatie.

Kosten rechtszaak bij de civiele rechter

Kijk voor meer informatie over de kosten van een rechtszaak bij de civiele rechter op de pagina's kosten rechtszaak en griffierecht civiel.

Heeft u een vraag?

Voor meer informatie of hulp, bezoek de contactpagina. Daar vindt u antwoorden op veelgestelde vragen en informatie over hoe u ons kunt bereiken.