Dagvaardingsprocedure beginnen bij de kantonrechter

Heeft u een conflict met iemand, een organisatie of een bedrijf? In een dagvaardingsprocedure kunt u het oordeel van de kantonrechter vragen. U begint de procedure met een dagvaarding. Hierin legt u (de eiser) uit wat het conflict is en wat u van de andere partij (de gedaagde) wilt. De gedaagde kan op de dagvaarding reageren.

Hoe start u een dagvaardingsprocedure bij de kantonrechter?

Opstellen van een dagvaarding

Een dagvaardingOproep om voor de rechter te verschijnen. voor de kantonrechterDe kantonrechter behandelt zowel civiele zaken als strafzaken. Het is een alleensprekende rechter die zaken als overtredingen uit het strafrecht, arbeidszaken, huurzaken en zaken onder de € 25.000,- behandelt. Vroeger was het kantongerecht een apart gerecht naast de rechtbanken, gerechtshoven en de Hoge Raad. De kantongerechten zijn opgegaan in de rechtbanken. De term 'kantonrechter' is blijven bestaan. kunt u zelf maken of u kunt dit laten doen door een gemachtigde. Dit kan bijvoorbeeld een advocaatRaadsman of raadsvrouw in juridische aangelegenheden. Een advocaat is lid van de Nederlandse Orde van Advocaten., jurist, medewerker van een incassobureau of een rechtsbijstandverlener zijn.

Als u de dagvaarding zelf maakt, neem dan contact op met een gerechtsdeurwaarderEen bij koninklijk besluit benoemde openbaar ambtenaar, die belast is met het uitbrengen van dagvaardingen en andere exploten en het verrichten van ontruimingen, inbeslagnemingen en executoriale verkopingen. Een deurwaarder kan ook optreden als proces- of rolgemachtigde en rechtsbijstand verlenen. uit het register van de vereniging van gerechtsdeurwaarders (kbvg.nl). De deurwaarderEen bij koninklijk besluit benoemde openbaar ambtenaar, die belast is met het uitbrengen van dagvaardingen en andere exploten en het verrichten van ontruimingen, inbeslagnemingen en executoriale verkopingen. Een deurwaarder kan ook optreden als proces- of rolgemachtigde en rechtsbijstand verlenen. moet de dagvaarding aan de andere partij uitreiken (betekenen) en naar de kantonrechter sturen. 

In een dagvaarding staat onder meer: 

  • de datum van de betekening 
  • uw voornamen, achternaam, eventuele bedrijfsnaam, adres en woon- of vestigingsplaats 
  • de voornamen, achternaam en het kantooradres van de deurwaarder 
  • de naam en de woonplaats van de gedaagdeIn civiel recht: degene tegen wie een eis of vordering wordt gericht in de dagvaardingsprocedure. Tegenpartij van de eiser.
  • wat u wilt en waarom (eis en gronden) 
  • welke bewijzen u heeft voor uw standpunt (met toelichting)
  • de locatie van de kantonrechter 
  • de datum en tijd van de zitting waarop de kantonrechter de zaak behandelt (rolzittingZitting in civiele zaken waar procedurele beslissingen worden genomen en de documenten (stukken) van de partijen worden uitgewisseld.
  • de naam en het adres van uw gemachtigdeIemand die als vertegenwoordiger namens een partij optreedt in de procedure., als u die heeft 

Voor de datum van de rolzitting kunt u in het zittingsrooster van de verschillende rechtbanken kijken. Er geldt een minimale dagvaardingstermijn. Meestal moet de dagvaarding ten minste zeven dagen voor de rolzitting aan de gedaagde worden uitgereikt, maar soms geldt een langere termijn. De deurwaarder ondertekent de dagvaarding.

Bewijsdocumenten 

Kopieën van bewijsdocumenten die uw verhaal ondersteunen, kunt u aan de dagvaarding toevoegen. Bijvoorbeeld brieven of overeenkomsten. U kunt ook getuigen vragen hun verhaal op te schrijven (getuigenverklaring). Nummer de bewijsdocumenten en voeg een inhoudsopgave van de bewijsdocumenten bij de dagvaarding.

De deurwaarder geeft de dagvaarding aan de gedaagde

Een deurwaarder moet de dagvaarding aan de andere partij geven (betekenen).

De gedaagde kan (zelf of via een gemachtigde) na ontvangst van de dagvaarding: 

  • contact opnemen met u of met uw gemachtigde, als u die heeft. Als u het op tijd samen eens wordt, dan kunt u (zelf of via een gemachtigde) de procedure intrekken. 
  • reageren bij de kantonrechter, als hij het niet eens is met uw eisStrafrecht: Straf die de verdachte volgens de officier van justitie zou moeten krijgen. Civiel recht: wat iemand in een rechtszaak eist van de tegenpartij.. Dit kan per brief (conclusie van antwoordHet eerste verweer van de gedaagde tegen hetgeen de eiser stelt in een civiel proces in de dagvaardingsprocedure. genoemd) of mondeling tijdens de rolzitting. Hij kan ook een tegeneis indienen, als hij iets van u wil eisen via de kantonrechter. 
  • besluiten niet te reageren. Dan stelt de kantonrechter u meestal in het gelijk in een verstekvonnisVeroordeling die wordt uitgesproken terwijl de gedaagde of verdachte niet in de procedure is verschenen.. De gedaagde kan binnen 4 weken nadat hij het verstekvonnis heeft ontvangen nog in verzet gaan (soms begint de termijn op een ander moment te lopen). U ontvangt dan een dagvaarding van de gedaagde, waarin hij op uw standpunt reageert. De zaak wordt dan alsnog inhoudelijk behandeld.

Zie ook de pagina voor de gedaagde: Reageren op een dagvaarding bij de kantonrechte. Van de eventuele reactie van de gedaagde ontvangt u bericht.

U of uw gemachtigde stuurt de dagvaarding naar de rechtbank

De betekende dagvaarding moet naar de rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. worden gestuurd. Dit heet ‘de dagvaarding aanbrengen’. Als u een gemachtigde heeft, zoals bijvoorbeeld een advocaat of een rechtsbijstandsverzekeraar, dan stuurt die de dagvaarding naar de rechtbank. Als u geen gemachtigde heeft, dan doet u dit zelf nadat u de betekende dagvaarding van de deurwaarder heeft ontvangen.

Er is een rolzitting

De kantonrechter bekijkt tijdens de rolzitting of de dagvaarding goed is uitgebracht aan de gedaagde en of de gedaagde heeft gereageerd.

  • De gedaagde heeft niet gereageerd: dan spreekt de kantonrechter binnen 2 weken na de rolzitting het verstekvonnis uit. 
  • De gedaagde heeft wel gereageerd: de kantonrechter beslist hoe de procedure verder gaat: 
    • een mondelinge behandeling tijdens een zitting, of 
    • een schriftelijke ronde

U hoeft niet bij de rolzitting aanwezig te zijn. Mededelingen over uw procedure en het verloop hiervan, ontvangt u vanzelf van de rechtbank.

Hoe verloopt de procedure verder?

Zitting

U en de gedaagde krijgen een uitnodiging voor de zitting. In die oproep staat wanneer en waar de zitting plaatsvindt. Schikt de datum u niet, dan kunt u contact opnemen met de griffieAdministratieve afdeling van een gerecht.. Informatie hierover vindt u in de brief.

Schriftelijke informatie

Wilt u nieuwe schriftelijke informatie tijdens de zitting bespreken? U stuurt deze stukken dan naar de rechter en naar de tegenpartij. De stukken moeten op zijn laatst 10 dagen voor de dag van de zitting door de rechter en de gedaagde ontvangen zijn.

Aanwezigen zitting

Het is niet verplicht om naar de zitting te komen. Als u niet verschijnt, kan dit ertoe leiden dat de rechter in uw nadeel beslist. Als u komt, kunt u eventuele vragen van de rechter beantwoorden.

Getuige

Tijdens de zitting worden gewoonlijk geen getuigen gehoord. De rechter beslist of hij getuigen wil horen en in welke fase van de procedure.

Openbaar

De zitting is in principe openbaar. Dit betekent dat iedereen de zitting mag bijwonen. De rechter kan in bepaalde situaties beslissen dat de zitting (deels) achter gesloten deuren plaatsvindt.

Conflictoplossing

Tijdens de zitting onderzoekt de rechter met u en de gedaagde welke oplossingsmethode in deze situatie het beste lijkt te passen: mediationAlternatieve methode om geschillen buiten de rechter om op te lossen. Wordt ook alternatieve geschilbeslechting genoemd., schikking of een uitspraak van de rechter.

Schikking

De rechter kan een voorlopig oordeel over de zaak geven. Hij vertelt hoe hij tegen de zaak aankijkt. Vaak stelt hij dan de eiserDegene die een civiele dagvaardingsprocedure of een bestuursrechtelijke procedure begint. en de gedaagde in de gelegenheid om samen tot een oplossing (schikkingTussentijdse overeenkomst tussen partijen waarmee het conflict is opgelost voordat de civiele of bestuursrechter een uitspraak heeft gedaan.) te komen. Als u dat beiden wilt, onderbreekt de rechter daarvoor de zitting. Buiten de rechtszaal (‘op de gang’), probeert u er samen uit te komen. Op de afgesproken tijd komt u weer terug in de rechtszaal. Heeft u samen een oplossing gevonden, dan wordt deze schikking op papier gezet, in een proces-verbaal1. Schriftelijk verslag van hetgeen op rechtszittingen aan de orde is gekomen; 2. Officieel schriftelijk verslag van politieambtenaren met feiten die ze hebben waargenomen en met een verklaring die ze hebben opgetekend uit de mond van een verdachte of getuige.. U en de gedaagde ondertekenen dit. Een kopie van het proces-verbaal krijgt u thuisgestuurd. De schikking is een bindende afspraak. U en de gedaagde moeten die afspraak nakomen.

Mediation naast rechtspraak

Een gerechtelijke procedure richt zich op de juridische aspecten van een conflict. Met mediation zoekt u samen met de gedaagde naar een oplossing voor alle aspecten van het conflict. Daarom kijkt de rechter of uw zaak zich leent voor mediation. U kunt ook zelf aangeven dat u mediation wilt.

Schriftelijke ronde

Mondeling reageren

Als u liever uw reactie vertelt aan de rechter, dan mag dat ook. U komt daar dan voor naar de rolzitting. De andere partij is hierbij niet aanwezig. De datum van de rolzitting staat in de brief die u van de rechtbank krijgt.

Uw reactie

Als eerste mag u als eiser reageren op de reactie (de conclusie van antwoord) van de gedaagde. U (of uw gemachtigde) doet dit door binnen 4 weken een brief te sturen naar de rechter. Deze brief heet een conclusie van repliek. Heeft u meer tijd nodig, dan kunt u een brief met verzoek om uitstel sturen.

Let op: Als u liever uw reactie vertelt aan de rechter, dan mag dat ook. U komt daar dan voor naar de rolzitting. De andere partij is hierbij niet aanwezig. De datum van de rolzitting staat in de brief die u van de rechtbank krijgt.

Verdere procedure

Er zijn nu 3 mogelijkheden. De rechter:

  • geeft een tussenvonnis waarin hij vraagt om extra bewijsEen document of stuk dat een standpunt ondersteunt. (schriftelijk bewijs of het horen van getuigen of deskundigen)
  • nodigt u en de gedaagde uit voor een zitting
  • doet einduitspraak (eindvonnis)

Uitspraak

Geen uitspraak

Een rechtszaak eindigt zonder uitspraak

  • als u de procedure intrekt
  • als u via mediation een akkoord bereikt
  • wanneer u een schikking treft

Heeft u een akkoord bereikt, dan kan de rechter de gemaakte afspraken eventueel ook vastleggen in een uitspraak.

Wel uitspraak

Aan het einde van de zitting zegt de rechter wanneer de uitspraak volgt (vonnisEen uitspraak in een procedure die begint met een dagvaarding.). Meestal is dat 4 weken na de zitting. U krijgt het vonnis toegestuurd. Heeft u een advocaat of gemachtigde, dan ontvangt deze het vonnis.

Oordeel

Als de rechter de vordering toewijst, staat in het vonnis waarom hij tot dat oordeel is gekomen. Ook als de rechter de vordering afwijst, leest u in het vonnis wat daarvoor de reden is.

Kosten tegenpartij betalen

De rechter kan bepalen dat de verliezende partij (een gedeelte van) de proceskostenKosten die gemaakt worden om de procedure te kunnen voeren, zoals bijvoorbeeld de kosten van juridische bijstand en reis- en verblijfskosten. moet betalen die de andere partij heeft gemaakt. Dat zijn bijvoorbeeld de kosten van een advocaat, als de winnende partij die had ingeschakeld. De rechter bepaalt de hoogte van het bedrag. Dit heet een kostenveroordeling.

Verzet, hoger beroep en cassatie

Verzet

Heeft de rechter een verstekvonnis uitgesproken omdat de gedaagde niet reageerde in de procedure? De gedaagde kan in verzetBezwaar tegen een uitspraak die is gedaan zonder dat de procespartij daarbij aanwezig was. gaan tegen dit vonnis. Dit doet de gedaagde door u te dagvaarden (via een verzetdagvaarding) voor dezelfde rechter. In de verzetdagvaarding neemt de gedaagde zijn bezwaren op. U ontvangt die dagvaarding via een deurwaarder. Daarna stuurt de gedaagde de aan u uitgebrachte dagvaarding naar de rechtbank. De gedaagde moet de verzetdagvaarding binnen 4 weken uitbrengen. Die termijn kan op verschillende momenten beginnen te lopen. Meestal is dit vanaf het moment dat de gedaagde het verstekvonnis van de deurwaarder ontvangt. Als de gedaagde op tijd verzet heeft ingesteld, behandelt de rechter de zaak alsnog inhoudelijk.

Hoger beroep

Als u het niet eens bent met het vonnis van de rechter, kunt u in hoger beroep gaan. Dan legt u uw zaak voor een nieuwe behandeling voor aan het gerechtshofGerecht dat zaken in hoger beroep behandelt. Nederland kent vier gerechtshoven.. Dit moet u binnen 3 maanden na de uitspraak doen. Ook de gedaagde mag in hoger beroepHet opnieuw behandelen van een zaak door een hogere rechter. gaan. Een advocaat moet het hoger beroep instellen.

Cassatie

Bent u het daarna niet eens met de uitspraak van het gerechtshof, dan kunt u binnen 3 maanden in cassatie. Een cassatieberoep is een verzoek aan de Hoge RaadHoogste rechtscollege in Nederland. De Hoge Raad stelt niet meer zelf de feiten vast, maar bekijkt of de lagere rechter bij zijn beslissing het recht goed heeft toegepast. der Nederlanden om een eerdere uitspraak van een gerechtshof te vernietigen. U heeft hiervoor een advocaat nodig. Ook de gedaagde mag in cassatie.

De kantonrechter behandelt:

  • conflicten over geldbedragen (geldvorderingen) tot en met € 25.000
  • alle soorten conflicten over arbeid, huur, consumentenkoop en consumentenkrediet (ongeacht de soort eis en de hoogte van het geldbedrag)

Advocaat mag, maar is niet verplicht

  • Voordat u een procedure begint, kunt u juridisch advies over uw situatie inwinnen. Op de pagina juridisch advies leest u welke organisaties u juridisch advies aanbieden.
  • U kunt de hulp van een advocaat of gemachtigde inschakelen, maar dit is niet verplicht bij de kantonrechter.
  • Hierboven ziet u de stappen om zelf (met de hulp van een deurwaarder) een dagvaardingsprocedure te beginnen.

Kosten rechtszaak kantonrechter

Kijk voor meer informatie over de kosten van een rechtszaak bij de kantonrechter op de pagina's kosten rechtszaak en griffierecht kanton.

Procesreglement dagvaardingsprocedure kanton

Meer informatie vindt u in het Landelijk procesreglement voor kantonzaken:

Heeft u een vraag?

Voor meer informatie of hulp, bezoek de contactpagina. Daar vindt u antwoorden op veelgestelde vragen en informatie over hoe u ons kunt bereiken.