Fries in het rechtsverkeer

Dit is een afdruk van een pagina op Rechtspraak.nl. Kijk voor de meest actuele informatie op Rechtspraak.nl (http://www.rechtspraak.nl). Deze pagina is geprint op 01-01-1970.

Skip Navigation LinksRechtbank Noord-Nederland > Regels en procedures > Fries in het rechtsverkeer

Fries in het rechtsverkeer

Vanaf 1 januari 2014 is het voor zittingen in de provincies Fryslân, Groningen en Drenthe mogelijk om het Fries te gebruiken in het rechtsverkeer. Hieronder worden deze mogelijkheden aangegeven.

 

Het afleggen van de eed, belofte of bevestiging in het Fries

Iemand die ter uitvoering van een wettelijk voorschrift mondeling een eed, belofte of bevestiging moet afleggen, is bevoegd in plaats van de wettelijk voorgeschreven woorden de daarmee in het Fries overeenkomende woorden uit te spreken. Dit geldt alleen niet, als de woorden van de eed, belofte of bevestiging bij de Grondwet zijn vastgesteld.

Dat betekent dat bij de eed in plaats van de woorden 'Zo waarlijk helpe mij God Almachtig', mag worden gezegd: 'Sa wier helpe my God Almachtich'. Verder mag bij de belofte in plaats van de woorden 'Dat beloof ik', worden gezegd: 'Dat ûnthjit ik'.

Voor wat de bevestiging betreft mag ten slotte in plaats van de woorden: 'Dat verklaar ik', worden gezegd: 'Dat ferklearje ik'.

 

Wanneer is iemand bevoegd om op zitting Fries te spreken?

Een persoon die in de provincie Fryslân woont en die op zitting bij de Rechtbank Noord-Nederland van ambtswege het woord voert of verplicht is zich aan een verhoor te onderwerpen of bevoegd is het woord te voeren, is bevoegd om de Friese taal te gebruiken. Dit geldt voor strafzittingen, civiele zittingen en zittingen binnen het bestuursrecht.

De rechter kan, ambtshalve of op verzoek, bepalen dat bijstand wordt verleend door een tolk in de Friese taal. Deze tolk moet zijn ingeschreven in het landelijke register voor beëdigde tolken en vertalers. Het inschakelen van een tolk kan betekenen dat de behandeling van de zaak moet worden aangehouden.

 

De Friese taal op strafzittingen in een ander gerecht

Ook buiten het rechtsgebied van de Rechtbank Noord-Nederland, bijvoorbeeld bij de rechtbank in Haarlem, mag een verdachte, belanghebbende of getuige Fries spreken. Het moet dan wel aannemelijk zijn dat hij zich onvoldoende in het Nederlands kan uitdrukken.

 

Wat moet er in het proces-verbaal worden opgenomen als er in het Fries gesproken is?

Als er in het Fries gesproken is, wordt dit ook in het Fries in het proces-verbaal opgenomen. Overigens kan de rechter bepalen dat er een vertaling in het Nederlands wordt gemaakt. Als de rechter vindt dat opneming in de Friese taal redelijkerwijs niet kan worden gevraagd, dan wordt het in het Nederlands in het proces-verbaal opgenomen. Wel wordt dan in het proces-verbaal aangetekend dat een en ander in het Fries is gezegd.

 

Wat is er geregeld over het gebruik van de Friese taal in processtukken?

In strafzaken, civiele zaken en bestuursrechtelijke zaken van de Rechtbank Noord-Nederland mogen processtukken in het Fries worden gesteld. Uitzondering geldt voor dagvaardingen en tenlasteleggingen. Als iemand dus bij de Rechtbank Noord-Nederland in beroep gaat tegen een beslissing van een overheidsorgaan, of de rechter een brief wil schrijven in zijn zaak, dan kan hij dat in het Fries doen.

Wel kan de rechter, als dat voor een goede beoordeling van het stuk in de Friese taal wenselijk is, verlangen dat een vertaling in het Nederlands wordt toegevoegd. Dat kan de rechter ambtshalve doen, of op verzoek van een van de andere betrokkenen bij de zaak. Denk hierbij aan betrokkenen die het Fries niet kunnen lezen of onvoldoende begrijpen.

De rechter kan in een civiele zaak bepalen dat de kosten ten laste komen van de betrokkene die om de vertaling heeft verzocht, wanneer achteraf blijkt dat de kosten onnodig zijn gemaakt.

 

Wat regelt de wet over gebruik van het Fries in stukken en opgaven die moeten worden ingeschreven in openbare registers en akten?

Voor alle stukken of opgaven die in de Friese taal zijn gesteld en die wettelijk gezien in openbare registers moeten worden ingeschreven, is een letterlijke vertaling in het Nederlands vereist. Die vertaling moet zijn gemaakt door een bevoegd beëdigd vertaler. Als het om een notariële akte gaat, moet dit gebeuren door de notaris die de akte heeft opgemaakt.

Deze Nederlandse vertalingen worden in- of overgeschreven in de openbare registers. De stukken en opgaven in de Friese taal blijven aan het register gehecht.

In alle gevallen waarin een ontwerp van een akte moet worden goedgekeurd door een rechter, kan de definitieve akte in het Fries worden opgemaakt. Daaronder moet dan wel een verklaring staan van een beëdigd vertaler. Uit die verklaring moet blijken dat de akte een letterlijke vertaling is van het door de rechter goedgekeurde ontwerp. Als het om een notarieel opgemaakte akte gaat, kan de verklaring van de vertaler worden vervangen door een verklaring van de notaris die de akte heeft opgemaakt.

 

De beëdigd tolk en vertaler

Personen die in het Register beëdigde tolken en vertalers zijn opgenomen, mogen optreden als tolk of vertaler voor de Friese taal.

 

 

Zie ook: