Als slachtoffer naar een zitting

Bent u slachtoffer of nabestaande van een slachtoffer? Dan is dat een ingrijpende gebeurtenis, die veel invloed heeft op uw leven. Daarbovenop kan het meemaken van het strafproces heftig zijn. De medewerkers van de rechtbankRechtsprekend orgaan dat in eerste aanleg oordeelt over zaken zoals echtscheidingen, misdrijven, geldvorderingen, en de meeste bestuursrechtelijke geschillen. Ook wordt met het begrip rechtbank het gebouw aangeduid waarin de rechtbank zetelt. of het gerechtshofGerecht dat zaken in hoger beroep behandelt. Nederland kent vier gerechtshoven. houden daar zoveel mogelijk rekening mee. Elk gerecht heeft daartoe speciale voorzieningen voor de opvang van slachtoffers

Wat kunt u verwachten als u als slachtoffer uw rechtszaak bezoekt? Rechter Lieneke de Klerk legt het uit.

Als slachtoffer heeft u de volgende rechten in het strafproces:

Informatie over het strafproces

U heeft recht op informatie over het strafproces. Bijvoorbeeld:

• over de strafvervolging van de verdachteIemand over wie aanwijzingen bestaan dat hij mogelijk een strafbaar feit heeft gepleegd. De wet spreekt over "een redelijk vermoeden van schuld". Een verdachte wordt pas dader genoemd nadat hij is veroordeeld.
• wanneer en waar de rechtszitting is
• de uitspraak
• of de verdachte of het Openbaar MinisterieValt onder het ministerie van Justitie. Geeft leiding aan het opsporingsonderzoek van de politie en vervolgt de verdachten. in hoger beroep gaat
• of u schadevergoeding krijgt

Persoonsgegevens van een slachtoffer, zoals het adres of telefoonnummer, komen alleen in het strafdossier als dat nodig is voor de beslissing van de rechter. Zo krijgen verdachten, veroordeelden of andere procesdeelnemers niet onnodig toegang tot privégegevens.

Strafproces: van aangifte tot straf (slachtofferhulp.nl)

Rechten voor slachtoffers en nabestaanden (rijksoverheid.nl)

Spreekrecht

U kunt bericht krijgen van het Openbaar Ministerie dat u spreekrecht heeft. U mag dan tijdens de strafzitting vertellen wat het ernstige strafbare feit met u heeft gedaan.

Meer over spreekrecht

Schadevergoeding vragen

Heeft u schade door het strafbare feit? Dan kunt u een vergoeding voor schade vragen. In dat geval wordt u voor een deel procespartij. U voegt zich dan als benadeelde partijSlachtoffer dat schade heeft door een strafbaar feit en daarvoor in het strafproces een vergoeding van de verdachte heeft gevraagd. in het strafproces. U mag op de zitting uw eis toelichten. Slachtofferhulp Nederland of een advocaat kunnen u meer informatie geven over het verhalen van uw schade.

Schadevergoeding slachtoffer

Steun tijdens de zitting

U mag iemand meenemen naar de zitting:

• Een advocaatRaadsman of raadsvrouw in juridische aangelegenheden. Een advocaat is lid van de Nederlandse Orde van Advocaten.
• Uw wettelijk vertegenwoordiger, bijvoorbeeld uw voogd
• Een persoon naar keuze, bijvoorbeeld een vriend, familielid of iemand van Slachtofferhulp Nederland

Zij kunnen u moreel steunen. Soms mogen zij ook vragen beantwoorden over uw eisStrafrecht: Straf die de verdachte volgens de officier van justitie zou moeten krijgen. Civiel recht: wat iemand in een rechtszaak eist van de tegenpartij. voor een schadevergoeding.

Tolk en vertaling

Spreekt u niet goed Nederlands? Dan:

• kunt u het Openbaar Ministerie vragen om een tolk.
• mag u zelf een tolk meenemen naar de zitting.
• mag u vragen om vertalingen van documenten die gaan over uw strafzaak, zoals uw aangifte (processtukken). U vraagt dit vóór de zitting aan de officier van justitieEen officier van justitie is een vertegenwoordiger van het Openbaar Ministerie in de rechtszaal. De officier van justitie is verantwoordelijk voor het opsporen en vervolgen van strafbare feiten. De officier beslist of iemand voor de rechter moet komen en eist een straf als de verdachte schuldig is. en tijdens de zitting aan de rechter.

Processtukken bekijken en toevoegen

U mag in sommige gevallen:

• vragen om documenten te bekijken die horen bij het dossier van uw strafzaak (processtukken)
• vragen om kopieën van documenten uit het dossier van uw strafzaak (processtukken)
• toestemming vragen om documenten (processtukken) aan het dossier toe te voegen

De officier van justitieVerzamelnaam voor functies die zich binnen de overheid bezighouden met de handhaving van het recht. of de rechter mag uw verzoek weigeren. Dat doet de officier of de rechter bijvoorbeeld als hij getuigen wil beschermen. Of als hij vindt dat de opsporing in gevaar komt.

Welke rechten heeft u nog meer? Lees meer over de rechten voor slachtoffers en nabestaanden (rijksoverheid.nl)

• Procespartij: Eist een schadevergoeding voor geleden schade.
• Procesdeelnemer: Maakt gebruik van het spreekrecht, zelf of door een gemachtigdeIemand die als vertegenwoordiger namens een partij optreedt in de procedure.. Treedt op als getuige.
• Belangstellende: Volgt de strafzaak in de rechtbank, kan gebruik maken van speciale voorzieningen.

Komt u naar de zitting? Meld dit dan aan de balie meteen nadat u binnenkomt. Dan kunt u gebruikmaken van de speciale voorzieningen voor de opvang van slachtoffers. Die verschillen per gerechtRechtsprekende instantie. Bijvoorbeeld: rechtbank, gerechtshof, Centrale Raad van Beroep, College van Beroep voor het bedrijfsleven, Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, Hoge Raad.. Kijk daarvoor op de pagina Slachtoffervoorzieningen per rechtbank of gerechtshof.

Voor- en nadelen bij de zitting zijn

Als slachtoffer of nabestaande kunt u bij de strafzitting zijn. Dat kan voor u voor- en nadelen hebben, bijvoorbeeld omdat u de verdachte ziet. Dit kunt u bespreken met Slachtofferhulp Nederland.

Openbare zitting

De meeste strafzittingen zijn openbaar. U mag dus iemand meenemen om u te steunen of te begeleiden. Bij openbare zittingen mag er ook publiek of pers aanwezig zijn.

Achter gesloten deuren

De rechter kan beslissen dat een zitting niet openbaar is (achter gesloten deuren). Gaat het om een verdachte jonger dan 18 jaar? Dan is de zitting altijd achter gesloten deuren. Dat betekent dat bij de zitting geen publiek mag zijn.

Als slachtoffer mag u er wel bij zijn, behalve als de rechter vindt dat dit om een bepaalde reden toch niet kan. De rechter heeft hierin altijd het laatste woord.

Verschijningsplicht verdachte

Een verdachte is in principe niet verplicht om naar de zitting te komen. Maar in sommige gevallen moet de verdachte wel komen. Dit is het geval bij bepaalde ernstige misdrijven, zoals ernstige gewelds- of seksuele misdrijven.

Dit geeft slachtoffers en nabestaanden de kans om te vertellen wat het misdrijfZwaar strafrechtelijk vergrijp. De strafwetgeving onderscheidt overtredingen en misdrijven. Overtredingen worden in de regel in eerste aanleg berecht door de kantonrechter, misdrijven door de afdeling strafrecht van de rechtbank. voor hen voor gevolgen had. En de rechter en de officier van justitie kunnen de verdachte dan vragen stellen om achter de waarheid te komen.

De verschijningsplicht geldt alleen als:

• de verdachte in voorlopige hechtenisVerzamelnaam voor de begrippen bewaring, gevangenhouding en gevangenneming. zit
• de verdachte al vastzit voor een ander strafbaar feit

De rechter kan beslissen dat de verdachte niet hoeft te komen, als daar belangrijke redenen voor zijn voor de verdachte of iemand anders die betrokken is bij de zaak. Bijvoorbeeld als de veiligheid van het slachtoffer of een getuige in gevaar is. Als u als slachtoffer hele goede redenen heeft om de verdachte niet te willen zien, kunt u bezwaarProtest van een particulier of organisatie tegen bepaald overheidshandelen. maken tegen de aanwezigheid van de verdachte.

Als de verschijningsplicht geldt, geldt die alleen voor de inhoudelijke zitting. Voor pro forma- of regiezittingen geldt de verschijningsplicht niet.

De Rechtspraak is onafhankelijk. Daarom kunnen de medewerkers van de rechtbanken en gerechtshoven u geen inhoudelijk advies geven over de inhoud van het proces. Wel kunt u praktische vragen stellen, bijvoorbeeld over het verloop van het proces.

De volgende organisaties en personen kunnen u ondersteunen:

Politie en Openbaar Ministerie

Het Slachtofferloket Politie begeleidt slachtoffers tijdens het politieonderzoek. Daarna gaat een zaak naar het Openbaar Ministerie (OM). Daar kunt u terecht bij het Informatiepunt Slachtoffers. Politie en OM werken nauw samen met Slachtofferhulp Nederland en het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Soms kunt u uw zaak ook volgen op Mijnslachtofferzaak. Als dit mogelijk is, ontvangt u hierover bericht.

Slachtofferzorg (politie.nl)

Slachtofferrechten(om.nl)

Mijn slachtofferzaak (mijnslachtofferzaak.nl)

Slachtofferhulp Nederland

Medewerkers van Stichting Slachtofferhulp Nederland steunen u praktisch, juridisch of emotioneel. Zij helpen u bijvoorbeeld met het invullen van formulieren. Ook kunt u bij ze terecht voor een luisterend oor. Hulp van Slachtofferhulp Nederland is gratis.

Slachtofferhulp Nederland(slachtofferhulp.nl)

Advocaat

Bent u slachtoffer van een ernstig gewelds- of zedenmisdrijf? Een misdrijf waar 8 jaar of meer gevangenisstraf op staat of een ander in de wet genoemd misdrijf? Dan is de rechtsbijstandGefinancierde rechtshulp. van een advocaat gratis.

Wanneer hoef ik de advocaat niet zelf te betalen? (rechtsbijstand.nl)