Lijst onderzoekers en functionarissen
In een enquêteprocedure kan de Ondernemingskamer indien daarvoor gronden bestaan een onderzoek gelasten naar het beleid en de gang van zaken binnen een rechtspersoon en een onderzoeker benoemen om het onderzoek uit te voeren. Daarnaast kan de Ondernemingskamer bij wijze van onmiddellijke of eindvoorziening, in verband met de toestand van de rechtspersoon, personen benoemen, meestal in de functie van bestuurder, commissaris of beheerder van aandelen. De benoemde onderzoekers en functionarissen dienen zich daarbij bewust te zijn van hun bijzondere maatschappelijke positie om met ruime bevoegdheden en met een grote mate van zelfstandigheid invulling te geven aan de verleende opdracht. Het besef van deze bijzondere positie uit zich in onafhankelijk, respectvol en zorgvuldig optreden naar alle betrokkenen.
Voor de effectiviteit van het onderzoek en de getroffen (onmiddellijke) voorzieningen is het van belang dat de Ondernemingskamer kan beschikken over goed gekwalificeerde onderzoekers en functionarissen. De beschikbare personen staan opgenomen op een interne lijst van de Ondernemingskamer (hierna: de lijst). In 2022 is een verdere professionalisering van de selectieprocedure in gang gezet, waarbij onder andere extra aandacht wordt besteed aan de verbetering van de diversiteit en complementariteit van de lijst. Als hulpmiddel bij de toetsing van de geschiktheid van kandidaten, is een aantal selectiecriteria geformuleerd.
Protocol lijst Ondernemingskamer
1. Bestaan van de lijst
De Ondernemingskamer beschikt over een lijst met namen van onderzoekers, bestuurders, commissarissen en beheerders van aandelen (hierna: de lijst). De personen met de hiervoor onderscheiden functies worden hierna aangeduid als onderzoekers respectievelijk OK-functionarissen.
2. Bekendmaking van de lijst
- De lijst wordt niet gepubliceerd en is voor derden niet te raadplegen.
- De lijst wordt geraadpleegd indien op basis van een door de Ondernemingskamer te wijzen of reeds gewezen beschikking1. In het bestuursrecht: Een beslissing van een overheidsorgaan in een concreet geval, bijvoorbeeld het verlenen van een bouwvergunning. 2. In het civiele recht: een rechterlijke uitspraak in een procedure die begint met een verzoekschrift. Een uitspraak in een procedure die begint met een dagvaarding, heet een vonnis. een onderzoeker en/of OK-functionaris dient te worden benoemd of aangewezen. De Ondernemingskamer is bij de benoeming of aanwijzing van een onderzoeker en/of OK-functionaris niet gebonden aan de lijst.
3. Plaatsing op de lijst en de selectie van onderzoekers en OK-functionarissen
- Een persoon die voor benoeming als onderzoeker en/of OK-functionaris in aanmerking wil komen, kan op de lijst worden geplaatst naar aanleiding van:
- een schriftelijk en gemotiveerd verzoek van een kandidaat, voorzien van een curriculum vitae, aan de voorzitter van de Ondernemingskamer;
- een schriftelijke en gemotiveerde aanbeveling aan de Ondernemingskamer;
- een verzoek van de Ondernemingskamer aan een kandidaat.
- Voordat een kandidaat op de lijst wordt geplaatst vinden er in beginsel twee gesprekken plaats ter (nadere) beoordeling van de geschiktheid en inzetbaarheid van de kandidaat aan de hand van selectiecriteria voor onderzoekers (pdf, 109 KB) of selectiecriteria voor OK-functionarissen (pdf, 100 KB). Eén gesprek vindt plaats met de voorzitter van de Ondernemingskamer en een secretaris. Het tweede gesprek vindt plaats met twee ervaren OK-functionarissen of onderzoekers. In deze gesprekken komt onder meer aan de orde (onder voorbehoud van plaatsing op de lijst):
- de taak van een onderzoeker of andere OK-functionaris,
- de Stichting Rimari,
- de communicatie met de Ondernemingskamer na een benoeming (in een specifieke zaak),
- de evaluatie van de benoemde persoon,
- ingeval van benoeming tot onderzoeker: Leidraad voor onderzoekers in enquêteprocedures voor onderzoekers (pdf, 287 KB) en de functie van de raadsheer-commissaris, en
- ingeval van benoeming tot OK-bestuurder: Praktijktips voor OK-bestuurders (pdf, 149 KB) .
- Een referentenonderzoek maakt in beginsel onderdeel uit van de procedure.
- Na de gesprekken (en het referentenonderzoek) beslist de voorzitter van de Ondernemingskamer over plaatsing van de desbetreffende kandidaat op de lijst.
- Bij de selectie van kandidaten zal onder meer oog zijn voor diversiteit, regionale spreiding, tariefstelling en inzetbaarheid.
- De kandidaat ontvangt een kennisgeving van al of niet plaatsing op de lijst.
4. Evaluatie
- Periodiek wordt de onderzoeker of OK-functionaris geëvalueerd. Dit gebeurt hetzij intern, hetzij na een gesprek met de OK-functionaris, waartoe deze wordt uitgenodigd.
- Op basis van de evaluatie wordt de inzetbaarheid van de onderzoeker of OK-functionaris nader beoordeeld.
- De evaluatie kan er toe leiden dat de voorzitter van de Ondernemingskamer beslist dat de onderzoeker of OK-functionaris van de lijst wordt verwijderd. De desbetreffende onderzoeker of OK-functionaris wordt daarvan zo spoedig mogelijk in kennis gesteld.
5. Beheer van de lijst
- De lijst wordt beheerd door een of meer daartoe aangewezen secretarissen.
- De lijst vermeldt van de op de lijst geplaatste personen onder meer: professionele achtergrond, genoten (relevante) opleidingen, de zaken waarin betrokkene als onderzoeker en/of OK-functionaris heeft gefungeerd en relevante bijzonderheden over dat functioneren.
- Binnen de lijst kan worden gedifferentieerd, al naar gelang behoefte bestaat om onderzoekers of OK-functionarissen op basis van hun deskundigheid en/of ervaring te onderscheiden.
6. Vaststelling en bekendmaking
Dit protocol is op 12 april 2023 vastgesteld door de voorzitter van de Ondernemingskamer en is bekendgemaakt op de website van de Ondernemingskamer op rechtspraak.nl.
Leidraad voor onderzoekers in enquêteprocedures
De Ondernemingskamer heeft een Leidraad voor onderzoekers in enquêteprocedures voor onderzoekers (pdf, 287 KB) opgesteld. Deze Leidraad beoogt een aantal aspecten van de taken en bevoegdheden van de onderzoeker te verduidelijken en de onderzoeker enige (praktische) handvatten te bieden, mede in het licht van de wettelijke bepalingen, jurisprudentieGeheel van uitspraken van rechters. De jurisprudentie vormt een richtlijn voor de rechtspraak in latere, soortgelijke gevallen. en overige rechtsregels voor het onderzoek.
Deze Leidraad treedt in de plaats van de eerder door de Ondernemingskamer opgestelde Aandachtspunten, aanbevelingen en suggesties voor onderzoekers (pdf, 237 KB), zoals laatstelijk gewijzigd per 1 januari 2013.
Onderzoeksverslagen
Onderzoeksverslag Esperaza Holding B.V.
Onderzoeksverslag Stichting Omroep Limburg
- Onderzoeksverslag Stichting Omroep Limburg, deel 1 (pdf, 7 MB)
- Onderzoeksverslag Stichting Omroep Limburg, deel 2 (pdf, 6 MB)
- Beslissing Ondernemingskamer publicatie onderzoeksverslag
Onderzoeksverslag SNS
Onderzoeksverslag Estro Groep B.V.
Stichting Rimari: Praktijktips voor de OK-bestuurder
Veel van de door de Ondernemingskamer benoemde functionarissen en onderzoekers zijn aangesloten bij de Stichting Rimari, opgericht in 2012. Deze stichting stelt zich onder meer ten doel een bijdrage te leveren aan de kwaliteit en de verdere professionalisering van diegenen die door de Ondernemingskamer worden benoemd in het kader van geschillen ten aanzien waarvan de Ondernemingskamer bevoegd is.
Stichting Rimari heeft in maart 2018 ten behoeve van de tijdelijke, door de Ondernemingskamer benoemde bestuurders (hierna: OK-bestuurders) Praktijktips opgesteld. De Praktijktips voor OK-bestuurders (pdf, 149 KB) zijn bedoeld als praktische handreiking voor de OK-bestuurders die worden benoemd in middelgrote en kleinere ondernemingen. Het zijn nadrukkelijk geen richtlijnen, normen of instructies. Stichting Rimari zal de Praktijktips van tijd tot tijd te evalueren en waar nodig aanpassen en actualiseren.
