Laden...

Voogd benoemen, initiatief rechtbank

Dit is een afdruk van een pagina op Rechtspraak.nl. Kijk voor de meest actuele informatie op Rechtspraak.nl (http://www.rechtspraak.nl). Deze pagina is geprint op 01-01-1970.

Skip Navigation LinksUw Situatie > Voogdij > Voogd benoemen, initiatief rechtbank

Voogdij is gezag dat wordt uitgeoefend door een ander dan de ouders. Bijvoorbeeld na het overlijden van één of beide ouders. Of als de ouders het gezag (tijdelijk) niet kunnen uitoefenen.

De voogdijprocedures vallen onder het civiel recht. Een verzoek aan de rechtbank om een voogd te benoemen kan alleen door een advocaat worden gedaan. Voor het aanwijzen van een voogd is geen advocaat nodig.

Voogd benoemen, initiatief rechtbank


Kunnen de ouders het gezag over het kind niet meer uitoefenen en hebben ze geen voogd benoemd? Dan neemt de rechtbank het initiatief om een voogd te benoemen.

De procedure bestaat uit de volgende stappen:

>Alles uitklappen
  • De rechtbank zet op eigen initiatief (ambtshalve) de procedure in gang om een voogd te benoemen. De situatie kan namelijk niet zo blijven als hij is. Het minderjarige kind moet een voogd toegewezen krijgen. 

    Melding overlijden

    Als er een ouder overlijdt die één of meerdere minderjarige kinderen nalaat, stelt de ambtenaar van de burgerlijke stand de rechtbank daarvan op de hoogte.

    Onderzoek gezag

    De rechtbank controleert het gezagsregister om vast te stellen of het kind nog onder gezag staat van een andere ouder. Zo niet, dan onderzoekt de rechtbank:

    • of er een voogd is aangewezen
    • of er nog een andere ouder is, zonder gezag


    Oplossing zoeken

    Is er niemand die het juridisch gezag heeft over het kind? De rechtbank vraagt dan aan de Raad voor de Kinderbescherming om onderzoek te doen.

    De Raad voor de Kinderbescherming neemt contact op met direct betrokkenen (ooms, tantes, grootouders) om de situatie te bespreken.

    In overleg met de familie stelt de Raad voor de Kinderbescherming voor wie als voogd kan worden benoemd. Dit hoeft niet altijd een natuurlijke persoon te zijn maar kan ook een rechtspersoon (voogdijinstelling) zijn.

    Aanvaarden

    Iemand is niet verplicht de benoeming als voogd te aanvaarden. Als de voogd bereid is de benoeming te aanvaarden, legt hij hiervoor een bereidverklaring af bij de griffie van de rechtbank. De voogdij begint op het moment dat de voogd de voogdijverklaring heeft afgelegd.

    Weigeren

    Als de voogd de benoeming weigert, kan de rechter alle betrokkenen oproepen voor een zitting. Zie stap 2.

  • Oproep zitting

    De rechtbank roept alle betrokkenen op voor een zitting over de voogdij. In de meeste gevallen zijn dat:

    • de familie(s) van de minderjarigen
    • de aangewezen voogd of voogden, volgens het testament van de overleden ouder(s) en/of volgens het gezagsregister
    • eventueel: een niet-juridisch ouder (partner van de overleden ouder met gezag)
    • eventueel: de andere ouder, zonder gezag


    De betrokkenen ontvangen een schriftelijke oproep voor een zitting. In de oproep staat waar (locatie) en wanneer (datum) de zitting over de voogdij plaatsvindt. 

    Zitting

    Tijdens de zitting stelt de rechter vragen aan familieleden en andere betrokkenen. De rechter vraagt ook advies aan de Raad voor de Kinderbescherming.

     

  • De rechtbank roept kinderen van 12 tot 18 jaar met een brief op voor een kindgesprek. Zo’n gesprek met de rechter duurt ongeveer 10 minuten. In het gesprek vraagt de rechter naar de mening van het kind over de voogdij. Is het kind jonger dan 12 jaar, dan is de kinderrechter niet verplicht om het kind te horen. De kinderrechter kan wel besluiten om dat te doen. Een kind is niet verplicht om te komen. In plaats daarvan een brief sturen kan ook.
    Kindgesprek
    Brochure kindgesprek (pdf, 236,8 KB)
  • Er zijn verschillende mogelijkheden. De rechter wijst het gezag toe aan een:

    Voogd

    De rechter wijst de voogd aan die het meest in aanmerking komt. De rechter beslist wie het meest in aanmerking komt op basis van de informatie uit de zitting, het kindgesprek en eventueel het advies van de Raad voor de Kinderbescherming. Daarbij staat het belang van het kind voorop.  

    Andere ouder (zonder gezag)

    Komt een niet-juridische ouder in aanmerking om voogd te zijn, maar is er ook nog een andere ouder zonder gezag? Dan wijst de rechter het gezag toe aan die andere ouder als dat in het belang is van het kind. De ouder zonder gezag moet dan het gezag aanvragen.

    Voogdijinstelling

    Komt niemand in aanmerking voor de voogdij, dan krijgt een voogdijinstelling het gezag over de minderjarige. Die instelling zoekt een pleeggezin of helpt het kind om zelfstandig te gaan wonen.

Uitgelicht: kindgesprek

Voogdijzaken kunnen voor kinderen confronterend zijn. Hun ouders zijn gestorven of (tijdelijk) niet in staat om voor ze te zorgen. Daar moeten ze een weg in zien te vinden. Kinderen mogen aan de rechter vertellen wat zij vinden van de situatie en hoe het volgens hen verder moet.

Hoe werkt een kindgesprek?

In deze video legt jeugdrechter Susanne Tempel uit hoe een kindgesprek werkt.

Kosten procedure voogd benoemen, initiatief rechtbank

Deze procedure kost de voogd niks. Behalve kosten voor een advocaat, als hij deze inschakelt.

Doorlooptijd procedure voogd benoemen, initiatief rechtbank

De procedure verloopt zo snel mogelijk. Zeker in spoedsituaties, waarin de ouders bijvoorbeeld plotseling zijn overleden, worden voogdijzaken met voorrang behandeld.

Vraag en antwoord

Kan ik eenzijdig als ouder een voogd aanwijzen?

Dat kan. Beide ouders kunnen afzonderlijk van elkaar een voogd aanwijzen. Als de ouders tegelijk overlijden, beslist de rechter wie de voogd wordt.

Wat kost het aanwijzen van een voogd?

Een digitale aanvraag is gratis. Bij een schriftelijke aanvraag betaalt u de gemeente voor afschriften van documenten. Als u een voogd aanwijst in uw testament, betaalt u de kosten voor de notaris.

In welke situaties benoemt de rechter de voogd?

De rechter benoemt alleen een voogd als de ouders dit niet zelf hebben gedaan of als de aangewezen voogd de voogdijtaak niet kan of wil uitvoeren.


Neem contact op met het Rechtspraak Servicecentrum

Sociale media

Stel uw vraag via:
Instagram

Pas op met het delen van privé-gegevens op sociale media.

Telefoon

Bereikbaar maandag t/m vrijdag tussen 8.00 en 20.00 uur.

Veelgestelde vragen aan het Rechtspraak Servicecentrum